#Truyệnngắn #Hưcấu #Sángtác Nội dung truyện ngắn trên chỉ mang tính giải trí, hư cấu.
Khi tôi đẩy cửa bước vào nhà lúc gần mười một giờ đêm, con gái tôi đang ngồi một mình trên chiếc ghế nhỏ cạnh bàn ăn, vừa khóc vừa cố xúc từng thìa cháo đã nguội ngắt vào miệng.
Chiếc thìa inox quá lớn đối với bàn tay bé xíu của con. Mỗi lần con đưa lên, cháo lại rơi xuống chiếc áo len màu vàng, dính thành từng mảng trắng nhão.
Ở phòng khách cách đó chưa đầy ba mét, chồng tôi — Chu Minh Hạo — đang nằm dài trên sofa xem video bằng điện thoại. Âm thanh trò chơi phát ra liên tục, khi thì tiếng nhạc dồn dập, khi thì tiếng người reo hò.
Mẹ chồng tôi, bà Phùng Ngọc Mai, ngồi trên chiếc ghế bành gần cửa sổ, khoanh tay nhìn về phía bàn ăn.
Bà không hề có ý định đứng dậy.
Trên bàn còn bốn món ăn được đậy lồng bàn. Nồi cơm đã cạn hơi. Bát đũa chưa ai động tới.
Bà nhìn thấy tôi, lập tức cau mày:
— Cuối cùng cô cũng biết đường về rồi à? Cơm canh nguội hết cả. Cả nhà đợi cô hơn hai tiếng.
Tôi không trả lời.
Tôi nhìn con gái.
Con bé mới bốn tuổi rưỡi.
Mắt con sưng đỏ. Hai má còn vệt nước mắt. Một bên tóc tết đã bung ra, vài sợi dính lên khuôn mặt.
Tôi buông túi xách xuống nền, chạy tới.
— Ninh Ninh, sao con lại ăn một mình?
Vừa nghe tiếng tôi, con bé lập tức mếu:
— Mẹ…
Tôi bế con lên.
Cơ thể con lạnh ngắt. Chiếc quần len phía dưới hơi ẩm. Tôi sờ trán, may mắn không sốt.
— Ai lấy cháo cho con?
Ninh Ninh chỉ vào chiếc nồi nhỏ trên bàn.
— Con tự lấy.
— Ai bảo con tự lấy?
Con bé lắc đầu, nước mắt lại trào ra.
— Con đói. Con gọi bố nhưng bố bảo con tự ăn. Bà nội nói phải chờ mẹ về dọn cơm.
Tôi cảm thấy toàn thân cứng lại.
Tôi quay sang Minh Hạo.
Anh vẫn cầm điện thoại, chỉ hơi nhíu mày:
— Em đừng nhìn anh như thế. Cháo có sẵn trong nồi, con bé tự ăn được rồi.
— Con mới bốn tuổi.
— Bốn tuổi thì càng phải tập tự lập.
Tôi nhìn chiếc thìa to trong tay con, giọng bắt đầu run:
— Nó tự trèo lên ghế lấy bát, tự múc cháo từ nồi nóng sao?
Minh Hạo ngồi dậy.
— Lúc đó cháo không còn nóng.
— Nếu con ngã thì sao?
— Có phải nó vẫn ngồi đây nguyên vẹn không?
Câu nói ấy khiến trong đầu tôi vang lên một tiếng ù.
Mẹ chồng đứng dậy, phủi vạt áo:
— Cô vừa về đã làm ầm lên. Trẻ con nhà ai chẳng phải học tự ăn? Hồi Minh Hạo bằng tuổi nó đã tự mặc quần áo, tự xách cặp đi học mẫu giáo.
Tôi siết chặt con gái trong tay.
— Mẹ ở nhà cả buổi tối, tại sao không lấy cho cháu một bát cháo?
Bà lập tức đổi sắc mặt:
— Cô đang chất vấn tôi?
— Con chỉ hỏi vì sao một đứa trẻ bốn tuổi phải vừa khóc vừa tự múc cháo, trong khi bố và bà nội đều ở ngay bên cạnh.
— Tôi là bà nội, không phải người giúp việc của mẹ con cô!
Minh Hạo cau mày:
— Lâm Tuyết, em nói chuyện với mẹ cho đúng mực.
Tôi nhìn anh.
Ánh sáng xanh từ điện thoại hắt lên khuôn mặt quen thuộc. Đây là người đàn ông từng ngồi ngoài phòng sinh suốt tám tiếng, nắm tay tôi và nói sẽ không để mẹ con tôi chịu khổ.
Vậy mà giờ phút này, anh lại bảo tôi phải nói chuyện đúng mực với người đã để con gái mình ngồi khóc bên bát cháo nguội.
Tôi hỏi:
— Tối nay anh tan làm lúc mấy giờ?
— Sáu giờ rưỡi.
— Anh về nhà lúc mấy giờ?
— Gần bảy giờ.
— Em nhắn nói bệnh viện có ca cấp cứu, phải làm thêm. Anh đã đọc chưa?
— Đọc rồi.
— Vậy tại sao anh không cho con ăn?
— Anh tưởng mẹ nấu xong sẽ cho con ăn.
Mẹ chồng lập tức phản bác:
— Tôi nấu cho cả nhà, chứ đâu phải chỉ phục vụ riêng con bé. Cô ấy là mẹ, đáng lẽ phải về đúng giờ.
Tôi bật cười.
Một tiếng cười rất ngắn, lạnh đến mức chính tôi cũng thấy xa lạ.
— Mẹ nghĩ ca cấp cứu có thể chờ con về nấu cơm sao?
— Cô chỉ là kỹ thuật viên xét nghiệm, có phải bác sĩ chính đâu mà lúc nào cũng lấy lý do bệnh viện?
Tôi nhắm mắt một giây.
Tôi làm việc tại khoa xét nghiệm của một bệnh viện công ở Nam Kinh. Tối nay có một vụ tai nạn giao thông lớn, phòng xét nghiệm phải xử lý hàng loạt mẫu máu khẩn cấp. Tôi gọi cho chồng từ sáu giờ, nhắn rõ sẽ về muộn và nhờ anh cho con ăn trước.
Anh trả lời đúng một chữ:
“Biết.”
Thì ra cái “biết” ấy chỉ có nghĩa anh đã nhìn thấy tin nhắn.
Không có nghĩa anh sẽ chăm con.
Tôi bế Ninh Ninh đi thẳng vào phòng tắm.
— Em đang làm gì? — Minh Hạo hỏi.
— Thay quần cho con.
Mẹ chồng nhìn chiếc quần ẩm rồi nói:
— Nó làm đổ nước thôi. Trẻ con lôi thôi là bình thường.
Tôi cởi chiếc quần ra, phát hiện con bé không chỉ làm đổ nước.
Ninh Ninh đã tè ra quần.
Tôi quay sang con:
— Sao con không gọi bà hoặc bố?
Con lí nhí:
— Con gọi rồi.
— Ai thay cho con?
Con cúi đầu.
— Không ai.
Tôi thấy mắt mình nóng lên.
— Con bị ướt từ bao giờ?
— Lúc trời còn sáng.
Tôi quay lại phòng khách.
— Chu Minh Hạo!
Có lẽ đây là lần đầu tiên sau sáu năm kết hôn tôi gọi đầy đủ tên anh bằng giọng như vậy.
Anh đặt điện thoại xuống.
— Em hét cái gì?
— Con tè ra quần từ lúc trời còn sáng. Anh không biết sao?
— Anh không để ý.
— Anh ngồi ngay trong nhà!
— Anh vừa được nghỉ, anh cũng mệt!
Tôi bế con lên cao hơn, nhìn thẳng vào anh:
— Em làm ca mười ba tiếng, nhưng vừa bước vào đã nhìn thấy con đang lạnh, đang đói, đang khóc. Còn anh nằm cách nó ba mét mà nói không để ý?
Mẹ chồng chen vào:
— Đàn ông đi làm về phải nghỉ ngơi. Chuyện chăm con vốn là việc của phụ nữ.
Tôi quay sang bà:
— Vậy mẹ ở đây để làm gì?
Sắc mặt bà thay đổi.
— Cô nói lại xem?
— Mẹ nói lên đây giúp vợ chồng con trông cháu, nên con mới đồng ý để mẹ ở cùng. Nếu mẹ không muốn trông cháu, không muốn cho cháu ăn, không muốn thay quần khi cháu bị ướt, vậy mẹ lên đây để làm gì?
— Tôi là mẹ của Minh Hạo. Tôi muốn ở nhà con trai tôi cần cô cho phép sao?
Tôi nhìn quanh căn hộ.
Căn hộ này được mua sau khi kết hôn. Tiền đặt cọc ban đầu là khoản tiết kiệm của tôi và số tiền bố mẹ tôi cho. Hai năm đầu, tiền vay chủ yếu do lương của tôi trả vì Minh Hạo khởi nghiệp thất bại.
Nhưng trong miệng mẹ chồng, đây vẫn chỉ là nhà con trai bà.
Tôi bỗng nhớ tới cuộc điện thoại với mẹ ruột một tuần trước.
Mẹ tôi, bà Tôn Tú Anh, sống cùng bố ở một huyện nhỏ ngoại ô Tô Châu. Từ khi sinh Ninh Ninh, bà nhiều lần muốn lên giúp tôi, nhưng mẹ chồng luôn nói:
— Cháu nội nhà họ Chu, đương nhiên phải để bà nội chăm.
Thực tế, bà lên ở đã gần một năm, nhưng phần lớn thời gian đi đánh bài với mấy người cùng khu, xem phim truyền hình hoặc gọi điện với họ hàng.
Buổi sáng, tôi chuẩn bị đồ ăn cho con.
Buổi chiều, giáo viên mẫu giáo giữ Ninh Ninh đến năm giờ.
Bà chỉ cần đón cháu từ trường về, trông hai tiếng trước khi vợ chồng tôi tan làm.
Vậy mà nhiều lần tôi về nhà vẫn thấy con ngồi xem điện thoại, chưa tắm, chưa ăn.
Tuần trước, tôi kể với mẹ.
Mẹ im lặng rất lâu rồi nói:
— Tuyết Tuyết, con đừng chỉ hỏi người khác có thương con gái con không.
— Vậy con phải hỏi gì?
— Hỏi chính con xem, nếu họ không thương, con có đủ can đảm đưa con rời khỏi hoàn cảnh đó không.
Tôi từng nghĩ mẹ nói quá nặng.
Tôi vẫn tin Minh Hạo chỉ vụng về.
Tin mẹ chồng chỉ giữ thói quen cũ.
Tin rằng nếu tôi cố thêm một chút, gia đình sẽ tốt lên.
Nhưng tối nay, nhìn con gái mặc quần ướt suốt nhiều giờ, tôi hiểu sự nhẫn nhịn của mình đã biến thành cái cớ để họ tiếp tục thờ ơ.
Tôi đặt con ngồi lên sofa, lấy chiếc chăn mỏng quấn quanh người con.
Sau đó, tôi nói:
— Từ mai, em đưa Ninh Ninh về nhà ngoại.
Minh Hạo khựng lại.
Mẹ chồng cười lạnh:
— Cô lại dọa ai?
Tôi nhìn từng người:
— Con không dọa. Nếu cả nhà không ai biết thương cháu, từ mai con đưa con bé về ngoại.
Minh Hạo đứng bật dậy:
— Em có quyền gì tự ý đưa con đi?
— Em là mẹ nó.
— Anh là bố nó!
— Bố nó vừa để nó đói, lạnh và mặc quần ướt trong khi nằm xem điện thoại.
— Chỉ một lần sơ suất!
— Đây không phải lần đầu.
Anh im bặt.
Tôi kể từng việc:
— Tuần trước con sốt, anh vẫn đi ăn với bạn vì đã hẹn trước. Hai tuần trước mẹ để con một mình dưới sân rồi lên nhà lấy đồ, con đi lạc sang tòa bên cạnh. Tháng trước giáo viên gọi nói không ai đón con, em phải bỏ việc chạy tới. Mỗi lần em hỏi, mọi người đều nói “chỉ là một lần”.
Tôi nhìn anh:
— Bao nhiêu “một lần” mới đủ để anh hiểu con gái mình đang bị bỏ mặc?
Mẹ chồng chống tay lên eo:
— Cô đừng nói như thể chúng tôi ngược đãi nó. Nó ăn ngon, mặc đẹp, học trường tốt, còn muốn gì?
— Một đứa trẻ cần người lớn nhìn thấy nó.
— Trẻ con không thể chiều quá.
— Cho cháu ăn đúng giờ, thay quần ướt và ôm khi cháu khóc không phải chiều.
Minh Hạo đi tới:
— Em bình tĩnh lại. Tối nay ai cũng mệt. Chuyện đưa con đi để mai nói.
— Em đã quyết định.
— Anh không đồng ý.
— Anh có thể đi cùng con về ngoại vài ngày.
— Công việc của anh thì sao?
Tôi bật cười:
— Anh không thể nghỉ vài ngày vì con, nhưng lại cho rằng em phải bỏ ca cấp cứu để về dọn cơm?
Mặt anh đỏ lên.
— Em đừng đánh tráo khái niệm.
— Em không đánh tráo. Em chỉ bắt đầu tính đúng trách nhiệm của từng người.
Tôi quay sang mẹ chồng:
— Mẹ, sáng mai con sẽ gọi xe đưa mẹ về quê.
— Cô đuổi tôi?
— Mẹ đã nói mẹ không phải người giúp việc của mẹ con con. Con tôn trọng điều đó. Mẹ không cần ở lại trông cháu nữa.
— Đây là nhà con trai tôi!
— Nếu Minh Hạo muốn mẹ ở, anh ấy có thể tự chăm mẹ, tự lo cơm nước. Nhưng con và Ninh Ninh sẽ đi.
Bà chỉ tay vào mặt tôi:
— Cô vừa kiếm được chút tiền đã coi thường nhà chồng!
— Con không coi thường ai. Con chỉ không để con gái tiếp tục chịu thiệt.
— Cô muốn chia rẽ mẹ con tôi!
— Người khiến gia đình thành thế này không phải người nói ra vấn đề, mà là những người nhìn thấy một đứa trẻ khóc vẫn không chịu đứng dậy.
Căn phòng im lặng.
Ninh Ninh ngồi trên sofa, hai tay ôm chăn, sợ hãi nhìn người lớn.
Tôi lập tức hạ giọng.
Tôi ngồi xuống trước mặt con:
— Ninh Ninh, tối nay con ngủ với mẹ nhé.
Con bé gật đầu.
— Mẹ có đi nữa không?
Câu hỏi của con khiến tim tôi nhói lên.
— Mẹ không đi đâu cả.
— Lúc con gọi, bố bảo mẹ chưa về.
— Mẹ xin lỗi vì để con đợi.
Con bé ôm lấy cổ tôi:
— Con tưởng mẹ không cần con nữa.
Tôi không kìm được nước mắt.
Tôi bế con vào phòng.
Phía sau, mẹ chồng vẫn nói lớn:
— Minh Hạo, con nhìn vợ con đi! Nó muốn mang cháu nhà họ Chu đi!
Tôi đóng cửa lại.
Nhưng chưa đầy năm phút sau, Minh Hạo đẩy cửa bước vào.
— Chúng ta nói chuyện.
— Con đang ở đây.
— Nó còn nhỏ, không hiểu.
Tôi nhìn anh:
— Chính vì nó còn nhỏ nên càng nhớ những gì người lớn làm.
Anh hạ giọng:
— Anh xin lỗi chuyện tối nay.
— Anh xin lỗi vì em tức giận hay vì con đã chịu khổ?
— Có khác gì nhau?
— Rất khác.
Anh mím môi.
— Anh thừa nhận anh không để ý. Nhưng anh vừa được giao dự án mới, mấy tuần nay áp lực. Về nhà anh chỉ muốn nghỉ một chút.
— Em cũng có công việc.
— Công việc của em ổn định hơn.
— Vì ổn định nên em không biết mệt?
— Anh không nói thế.
— Anh luôn nói thế bằng cách khác. Khi con ốm, anh nói anh đang gặp khách. Khi trường họp phụ huynh, anh nói em dễ xin nghỉ hơn. Khi mẹ anh lên ở, anh nói em là phụ nữ nên biết dung hòa.
Tôi nhìn thẳng vào mắt anh:
— Minh Hạo, em không chỉ mệt vì làm việc. Em mệt vì trong căn nhà này, mọi người đều nghĩ thời gian của em không đáng giá bằng thời gian của họ.
Anh ngồi xuống mép giường.
— Anh sẽ sửa.
— Anh đã nói câu này nhiều lần.
— Vậy em muốn anh làm gì?
— Ngày mai đưa Ninh Ninh về ngoại cùng em.
— Anh không thể bỏ dự án.
— Vậy em đưa con đi một mình.
— Mẹ anh sẽ không đồng ý.
— Con là con chúng ta, không phải tài sản của mẹ anh.
— Em nói nhẹ thôi.
— Anh vẫn sợ mẹ nghe thấy hơn sợ con gái anh nghe thấy chúng ta cãi nhau sao?
Anh không đáp.
Tôi lấy vali từ trên tủ xuống.
Minh Hạo lập tức đứng dậy:
— Em định đi ngay đêm nay?
— Không. Sáng mai.
— Em làm thật?
— Anh nghĩ em đang diễn sao?
Anh nhìn tôi gấp quần áo của con vào vali, sắc mặt dần hoảng.
— Lâm Tuyết, chỉ vì một bát cháo mà em muốn làm lớn chuyện?
Tôi dừng tay.
— Không phải vì một bát cháo.
— Vậy vì gì?
— Vì bát cháo ấy giúp em nhìn thấy cách mọi người đối xử với con khi không có em ở nhà.
Anh im lặng.
Tôi tiếp tục xếp đồ.
Bên ngoài, mẹ chồng gọi điện cho ai đó, giọng rất lớn:
— Con dâu tôi muốn mang cháu đi! Nó vừa về đã nổi điên, còn đòi đuổi tôi khỏi nhà!
Tôi biết sáng mai sẽ có rất nhiều người gọi tới khuyên tôi.
Họ sẽ nói chuyện nhỏ bỏ qua.
Nói đàn ông không biết chăm con là bình thường.
Nói mẹ chồng lớn tuổi, phải nhường.
Nói phụ nữ lấy chồng rồi không nên tùy tiện đưa con về ngoại.
Nhưng lần này tôi không định giải thích.
Tôi chỉ làm đúng lời mẹ:
“Nếu họ không thương con gái con, hãy đủ can đảm đưa con rời khỏi hoàn cảnh đó.”
Tôi vừa kéo khóa vali thì điện thoại rung.
Là giáo viên chủ nhiệm của Ninh Ninh, cô Hà Tĩnh.
Đã gần nửa đêm, tôi lập tức lo lắng.
— Cô Hà, có chuyện gì sao?
Giọng cô dè dặt:
— Mẹ Ninh Ninh, xin lỗi vì gọi muộn. Tôi suy nghĩ rất lâu mới quyết định nói với chị.
— Cô cứ nói.
— Chiều nay Ninh Ninh không muốn về với bà nội. Con bé khóc và ôm chân tôi.
Tôi siết điện thoại.
— Vì sao cô không gọi cho tôi?
— Bà nội cháu nói chị đang bận, không được làm phiền. Bà còn nói trẻ con hay làm nũng.
— Ninh Ninh có nói gì không?
Đầu dây bên kia im vài giây.
— Con bé nói nó không muốn về nhà vì buổi tối không ai chơi với nó. Có lần nó đói, tự lấy bánh trong tủ rồi bị mắng là ăn vụng.
Tôi quay sang nhìn Minh Hạo.
Anh nghe được, sắc mặt thay đổi.
Cô Hà tiếp tục:
— Gần đây cháu ít nói hơn. Khi các bạn vẽ gia đình, cháu chỉ vẽ mẹ và mình. Tôi hỏi bố đâu, cháu nói bố luôn nhìn điện thoại.
Tôi không thể nói gì.
— Tôi không muốn can thiệp quá sâu vào chuyện gia đình chị. Nhưng trẻ nhỏ thay đổi hành vi thường có nguyên nhân. Mong chị chú ý.
— Cảm ơn cô.
Tôi tắt máy.
Minh Hạo đứng bất động.
— Cô giáo nói quá lên thôi.
Tôi nhìn anh.
— Anh vẫn nghĩ vậy?
— Trẻ con thích ai thì vẽ người đó.
— Con gái anh sợ về nhà.
Anh lùi lại một bước, môi mấp máy nhưng không phát ra tiếng.
Tôi nói:
— Sáng mai em đưa con đi. Anh có thể ngăn, có thể gọi họ hàng, có thể trách em. Nhưng em sẽ không để Ninh Ninh tiếp tục sống như thế này.
Bên ngoài, mẹ chồng đập cửa.
— Minh Hạo, ra đây! Cậu con gọi, bảo sáng mai sẽ tới nói chuyện!
Tôi nhắm mắt.
Cậu của Minh Hạo là người có tiếng nói nhất trong họ Chu. Mỗi khi gia đình xảy ra chuyện, bà đều gọi ông tới “phân xử”.
Minh Hạo nhìn tôi:
— Em thấy chưa? Chuyện đã bị em làm lớn rồi.
Tôi bình tĩnh đáp:
— Không. Chuyện vốn đã lớn. Chỉ là trước đây anh không nhìn thấy.
Đêm ấy, Ninh Ninh ngủ trong tay tôi.
Con bé liên tục giật mình.
Gần sáng, con thì thầm trong mơ:
— Mẹ đừng đi làm nữa…
Tôi ôm con, nước mắt thấm ướt gối.
Tôi không thể bỏ việc.
Tôi cũng không muốn dạy con rằng phụ nữ phải từ bỏ mọi thứ mới xứng đáng làm mẹ.
Điều cần thay đổi không phải công việc của tôi.
Mà là một gia đình đã quen coi việc chăm con là trách nhiệm duy nhất của người phụ nữ.
Sáu giờ sáng, tôi thức dậy.
Ngoài phòng khách đã có tiếng người.
Khi mở cửa, tôi thấy cậu của Minh Hạo, dì cả, chị họ và hai người họ hàng đang ngồi kín sofa.
Mẹ chồng đang khóc.
Bà vừa thấy tôi liền chỉ tay:
— Nó đây! Mọi người hỏi nó xem, chỉ vì tối qua về muộn thấy con tự ăn cháo, nó liền đòi đưa cháu đi!
Cậu chồng, ông Chu Đức Thành, đập tay lên đầu gối:
— Lâm Tuyết, chuyện nhà đóng cửa bảo nhau. Cháu làm vậy không hợp lẽ.
Tôi bế Ninh Ninh, kéo vali ra.
— Cháu phải đưa con về ngoại. Có chuyện gì để sau nói.
Ông đứng chắn cửa:
— Chưa nói rõ thì không ai được đi.
Minh Hạo đứng phía sau, không lên tiếng.
Tôi nhìn anh.
— Anh cũng muốn giữ mẹ con em lại bằng cách này?
Anh tránh ánh mắt tôi.
Mẹ chồng khóc lớn hơn:
— Cháu nội nhà họ Chu, dựa vào đâu cô muốn mang đi?
Ninh Ninh sợ hãi ôm chặt cổ tôi.
Tôi nói:
— Mọi người tránh ra. Đừng làm con bé sợ.
Ông Chu Đức Thành hạ giọng:
— Cháu bình tĩnh. Chồng đi làm mệt, bà nội lớn tuổi, có sơ suất là bình thường. Cháu là mẹ, đáng lẽ nên điều chỉnh ca làm.
Tôi nhìn ông:
— Cháu đã nhắn rõ sẽ về muộn và nhờ chồng cho con ăn.
— Đàn ông không khéo chăm con.
— Không biết thì học.
— Một gia đình phải có người hy sinh.
— Vì sao người hy sinh luôn là phụ nữ?
Không ai trả lời.
Dì cả chen vào:
— Cháu kiếm được bao nhiêu mà cứng giọng vậy? Phụ nữ có chồng con rồi, gia đình vẫn quan trọng hơn công việc.
Tôi hỏi:
— Nếu cháu nghỉ việc, ai trả khoản vay nhà, tiền học của con và chi phí sinh hoạt?
Mẹ chồng đáp ngay:
— Minh Hạo là đàn ông, nó sẽ lo.
Tôi quay sang chồng:
— Anh nói đi. Thu nhập hiện tại của anh có đủ không?
Anh đỏ mặt.
Dự án khởi nghiệp thất bại khiến anh còn một khoản nợ hơn bốn trăm nghìn nhân dân tệ. Ba năm qua, tôi vẫn cùng anh trả.
Mỗi tháng, sau khi trừ nợ, phần lương anh đưa về chưa bằng một nửa chi phí gia đình.
Nhưng trước mặt họ hàng, anh không dám nói.
Tôi mở túi, lấy một tập giấy.
— Đây là bảng chi tiêu sáu tháng gần nhất. Tiền vay nhà, học phí, bảo hiểm, thuốc của mẹ, phí quản lý, thực phẩm. Mọi người xem đi.
Mẹ chồng giật lấy, lật vài trang rồi ném xuống bàn:
— Cô đem tiền ra tính với người nhà?
— Khi cần cháu nghỉ việc, mọi người phải biết ai đang trả tiền.
Cậu chồng nhíu mày:
— Cho dù cháu kiếm nhiều hơn cũng không được xem thường chồng.
— Cháu chưa từng xem thường anh ấy.
Tôi chỉ vào Ninh Ninh:
— Nhưng cháu không cho phép anh ấy xem nhẹ con mình.
Minh Hạo cuối cùng lên tiếng:
— Đủ rồi. Để cô ấy đưa Ninh Ninh về ngoại vài ngày.
Mẹ chồng quay phắt lại:
— Con nói gì?
— Mẹ, tối qua chúng ta thật sự sai.
— Mẹ sai chỗ nào? Mẹ nấu cả bàn cơm còn phải chịu trách nhiệm cho con bé ăn từng thìa sao?
— Nó mới bốn tuổi.
— Con cũng bênh vợ con?
Minh Hạo nhìn bà.
Đây có lẽ là lần đầu tiên anh dám giữ ánh mắt lâu như vậy.
— Con không bênh ai. Con nói sự thật.
Bà Tưởng Ngọc Mai ngồi phịch xuống, ôm ngực:
— Tôi nuôi con trai hơn ba mươi năm, cuối cùng nó vì một người phụ nữ mà quay sang trách mẹ!
Ninh Ninh bỗng nói nhỏ:
— Bà nội, mẹ không phải “một người phụ nữ”. Mẹ là mẹ con.
Cả phòng im bặt.
Tôi nhìn con gái.
Con bé ôm cổ tôi, mắt vẫn sợ hãi nhưng giọng rất rõ.
Mẹ chồng nhìn cháu, sắc mặt cứng lại.
Tôi kéo vali đi.
Lần này, không ai chắn cửa.
Trước khi bước vào thang máy, tôi quay sang Minh Hạo:
— Em cho anh một tuần.
— Một tuần để làm gì?
— Để anh quyết định muốn làm người con trai luôn sợ mẹ buồn, hay làm người bố biết bảo vệ con.
Cửa thang máy khép lại.
Minh Hạo đứng bên ngoài.
Trong khoảnh khắc cuối cùng, tôi thấy anh cúi xuống nhặt tờ bảng chi tiêu bị mẹ ném dưới đất.
Tôi không biết đó có phải dấu hiệu anh bắt đầu nhìn lại hay không.
Nhưng tôi biết một điều.
Dù anh có thay đổi hay không, tôi cũng sẽ không đưa Ninh Ninh trở lại căn nhà ấy cho đến khi con bé thật sự được yêu thương.
Chương 2: Những điều đứa trẻ chưa từng dám nói
Bố mẹ tôi sống trong một căn nhà nhỏ ở thị trấn Mộc Độc, ngoại ô Tô Châu.
Khi taxi vừa dừng trước cổng, mẹ tôi đã chạy ra.
Bà không hỏi tại sao tôi đột ngột trở về.
Bà chỉ mở cửa xe, bế Ninh Ninh vào lòng.
— Cháu ngoại của bà sao gầy thế này?
Ninh Ninh ngượng ngùng nép vào vai bà.
Bố tôi, ông Lâm Kiến Bình, kéo vali vào nhà. Ông nhìn đôi mắt sưng đỏ của tôi nhưng cũng không hỏi ngay.
Mẹ đặt Ninh Ninh xuống, lấy bánh hoa quế và sữa ấm.
— Con ăn trước đi.
Ninh Ninh nhìn tôi, dường như chờ cho phép.
— Con ăn đi.
Con bé cầm bánh nhưng không ăn ngay.
Nó hỏi:
— Bà ngoại, con ăn cái này có bị mắng không?
Mẹ tôi khựng lại.
— Ai mắng con?
Ninh Ninh cúi đầu.
— Bà nội nói chưa tới giờ ăn mà tự lấy đồ là ăn vụng.
Mẹ nhìn tôi.
Tôi quay mặt đi.
Bà không hỏi thêm trước mặt con.
Buổi trưa, bố nấu mì thịt bò. Mẹ gắp thức ăn vào bát Ninh Ninh, kiên nhẫn thổi từng thìa canh.
Con bé ăn rất chậm.
Cứ vài phút lại ngẩng lên nhìn xung quanh.
Mẹ hỏi:
— Con sợ gì?
— Con sợ mọi người ăn xong trước.
— Thì sao?
— Nếu con ăn chậm, bà nội sẽ cất hết đồ.
Tôi siết đũa.
— Bà nội từng không cho con ăn nữa sao?
Ninh Ninh gật đầu.
— Bà nói trẻ con ăn chậm thì khỏi ăn.
— Bố đâu?
— Bố nói con phải nghe bà.
Tôi không biết chuyện này.
Mỗi tối về nhà, tôi đều hỏi con đã ăn chưa. Ninh Ninh luôn nói “rồi”.
Tôi tưởng con đã được chăm sóc.
Hóa ra một đứa trẻ bốn tuổi đã học cách giấu mẹ những điều khiến mình buồn.
Sau bữa trưa, Ninh Ninh ngủ.
Mẹ kéo tôi vào bếp.
— Con kể đi.
Tôi kể toàn bộ chuyện tối qua.
Mẹ im lặng, hai mắt đỏ nhưng không khóc.
Bố đứng ngoài cửa, bàn tay nắm chặt.
Nghe xong, ông hỏi:
— Minh Hạo nói gì?
— Anh ấy xin lỗi, nhưng vẫn cho rằng chỉ là một lần sơ suất.
— Còn mẹ chồng con?
— Bà nói bà không phải người giúp việc.
Mẹ bật cười cay đắng:
— Khi muốn tranh quyền chăm cháu, bà ấy nói cháu nội nhà họ Chu. Khi phải chăm thật, bà ấy lại không phải người giúp việc.
Bố tôi nói:
— Con cứ ở đây. Đừng vội quay lại.
Tôi cúi đầu:
— Con không biết phải làm thế nào với cuộc hôn nhân.
Mẹ ngồi xuống cạnh tôi.
— Mẹ không bảo con ly hôn.
— Nhưng mẹ bảo con đưa Ninh Ninh đi.
— Vì con bé không thể chờ bố nó trưởng thành.
Tôi ngẩng lên.
— Nếu Minh Hạo thay đổi thì sao?
— Thay đổi không nằm ở vài câu xin lỗi.
— Vậy nằm ở đâu?
— Nó có dám nhận trách nhiệm trước mẹ nó không. Có tự chăm con mà không coi là giúp vợ không. Có hiểu nỗi sợ của Ninh Ninh không.
Mẹ đặt tay lên vai tôi:
— Con đừng chỉ nhìn nó khóc hay hứa. Hãy nhìn nó làm gì khi không còn con đứng sau dọn dẹp.
Những ngày đầu ở nhà ngoại, Ninh Ninh thay đổi rõ rệt.
Con bé ngủ ngon hơn.
Buổi sáng tự chạy ra sân chơi với mèo.
Ăn cơm không còn nhìn quanh lo sợ.
Nhưng mỗi khi điện thoại tôi rung, con lại lập tức chạy tới:
— Là bố sao?
Ngày đầu tiên, Minh Hạo gọi mười hai cuộc.
Tôi chỉ nghe một lần.
— Em định ở đó bao lâu?
— Em đã nói một tuần.
— Mẹ đang rất giận.
— Em không hỏi mẹ anh.
— Bà nói em làm bà mất mặt trước họ hàng.
— Anh gọi để nói chuyện về Ninh Ninh hay về thể diện của mẹ?
Anh im lặng.
— Con thế nào?
— Ngủ rồi.
— Nó có hỏi anh không?
— Có.
Giọng anh mềm lại:
— Nó nói gì?
— Nó hỏi bố có nhớ con không.
— Anh nhớ.
— Anh đã gọi cho con chưa?
— Anh sợ em không cho nói.
— Anh có thể gọi bất kỳ lúc nào trong giờ con thức.
Tối đó, anh gọi video.
Ninh Ninh nhìn màn hình rất lâu rồi mới nói:
— Bố.
— Con ăn cơm chưa?
— Rồi.
— Có ngoan không?
Con bé gật đầu.
Anh hỏi:
— Khi nào con về nhà?
Ninh Ninh nhìn tôi.
Tôi không trả lời thay.
Con bé khẽ nói:
— Con muốn ở với bà ngoại.
Sắc mặt Minh Hạo thay đổi.
— Con không nhớ bố sao?
— Có.
— Vậy về với bố.
Ninh Ninh cúi đầu.
— Ở nhà con đói.
Câu nói khiến anh chết lặng.
— Bố sẽ cho con ăn.
— Bố hay xem điện thoại.
— Bố sẽ không xem nữa.
— Bà nội mắng con.
— Bố sẽ nói với bà.
Con bé không trả lời.
Một lúc sau, nó nói:
— Con không tin.
Tôi thấy mắt Minh Hạo đỏ lên.
Con gái bốn tuổi của anh không tin lời bố.
Đó có lẽ là cú đánh mạnh hơn bất kỳ lời chỉ trích nào của tôi.
Sau cuộc gọi, anh không liên lạc hai ngày.
Ngày thứ ba, em gái anh — Chu Mẫn Mẫn — gọi cho tôi.
Cô sống ở Bắc Kinh, ít khi về nhà.
— Chị dâu, mẹ gọi khóc với em cả tối.
— Mẹ nói gì?
— Nói chị đuổi mẹ khỏi nhà, mang Ninh Ninh đi, còn ép anh em chọn giữa vợ và mẹ.
Tôi không ngạc nhiên.
— Em gọi để khuyên chị quay về sao?
— Ban đầu là vậy.
Mẫn Mẫn thở dài.
— Nhưng em vừa gọi video cho Ninh Ninh.
— Con bé nói gì?
— Nó hỏi em hồi nhỏ có từng bị bà nội bắt đứng ngoài cửa vì ăn chậm không.
Tôi siết điện thoại.
— Mẹ từng làm thế với em?
Mẫn Mẫn cười nhạt:
— Nhiều lần. Nhưng khi đó bố mẹ đều bận, em nghĩ nhà nào cũng vậy.
— Tại sao em chưa từng kể?
— Kể cho ai? Anh em luôn được mẹ chiều. Bố thì nói con gái phải ngoan.
Tôi im lặng.
Cô tiếp tục:
— Chị dâu, em không bênh mẹ. Nhưng em nghĩ anh em thật sự chưa hiểu chuyện nghiêm trọng đến đâu.
— Anh ấy đã ba mươi ba tuổi.
— Em biết.
— Một người đàn ông có thể không biết nấu ăn, không khéo thay quần áo cho con. Nhưng không thể nhìn thấy con khóc mà vẫn nằm xem điện thoại.
— Chị nói đúng.
Đó là lần đầu tiên một người trong nhà họ Chu nói tôi đúng.
Mẫn Mẫn hỏi:
— Chị có định ly hôn không?
— Chị chưa quyết định.
— Nếu chị quyết định rời đi, em sẽ không trách.
Tôi bất ngờ.
Cô nói tiếp:
— Nhưng nếu chị cho anh em cơ hội, chị đừng dễ dàng quay về. Anh ấy cần tự học cách làm bố.
Buổi chiều cùng ngày, giáo viên Hà Tĩnh gửi cho tôi một tập ảnh các bức vẽ của Ninh Ninh trong ba tháng gần đây.
Bức đầu tiên vẽ ba người.
Tôi đứng bên trái.
Ninh Ninh đứng giữa.
Minh Hạo ở rất xa, tay cầm một hình chữ nhật màu đen.
Bức thứ hai chỉ có tôi và con.
Bức thứ ba là một căn nhà, bên ngoài có một đứa trẻ, bên trong là hai người lớn đang ngồi.
Cô Hà nhắn:
“Chị có thể mang những bức vẽ này tới gặp chuyên viên tâm lý trẻ em. Tôi không khẳng định điều gì, nhưng con có dấu hiệu lo âu khi tách khỏi mẹ.”
Tôi đặt lịch với một chuyên viên tại Tô Châu.
Sau hai buổi trò chuyện và quan sát, bà nói:
— Cháu chưa có vấn đề nghiêm trọng, nhưng cảm giác an toàn trong gia đình đang suy giảm.
— Tôi phải làm gì?
— Người chăm sóc cần ổn định, nhất quán và phản hồi khi trẻ cần. Quan trọng nhất là không để cháu tin rằng nhu cầu cơ bản của mình là phiền phức.
Tôi hỏi:
— Bố cháu có thể sửa chữa mối quan hệ không?
— Có, nếu anh ấy kiên nhẫn và thay đổi bằng hành động. Nhưng đừng ép trẻ quay lại môi trường khiến trẻ lo sợ chỉ vì người lớn đã xin lỗi.
Tôi gửi bản đánh giá cho Minh Hạo.
Anh đọc nhưng không trả lời.
Tối đó, mẹ chồng gọi.
Tôi không định nghe, nhưng bà gọi liên tục.
Cuối cùng tôi bắt máy.
Bà không chào, lập tức nói:
— Cô đưa cháu tôi đi gặp bác sĩ tâm lý để chứng minh tôi làm hại nó sao?
— Con đưa Ninh Ninh đi vì giáo viên khuyên.
— Trẻ con thì biết gì? Cô hỏi kiểu gì nó chẳng nói theo ý cô.
— Con không có mặt trong buổi đánh giá.
— Cô muốn biến tôi thành bà nội xấu!
— Mẹ, đây không phải chuyện danh tiếng.
— Vậy là gì?
— Là cảm giác của cháu.
Bà cười lạnh:
— Tôi nuôi hai đứa con lớn lên, có đứa nào phải gặp bác sĩ tâm lý đâu.
Tôi bình tĩnh đáp:
— Có thể vì ngày đó không ai hỏi họ cảm thấy thế nào.
Bà im bặt.
Tôi tiếp tục:
— Mẫn Mẫn nói hồi nhỏ từng bị mẹ bắt đứng ngoài cửa vì ăn chậm.
— Nó nói với cô?
— Vâng.
— Con bé phản bội mẹ!
— Mẹ nghĩ kể lại nỗi buồn là phản bội sao?
— Tôi dạy con nghiêm khắc để chúng nên người.
— Minh Hạo lớn lên không biết chăm con. Mẫn Mẫn đến giờ vẫn sợ làm mẹ giận. Mẹ thật sự nghĩ cách dạy đó không có vấn đề gì sao?
Bà thở gấp:
— Cô không có quyền phán xét tôi!
— Con không phán xét. Con chỉ không để cách đó tiếp tục với Ninh Ninh.
Bà cúp máy.
Mười phút sau, Minh Hạo gọi.
— Em vừa nói gì với mẹ?
— Bà kể với anh rồi sao?
— Mẹ đang khóc.
— Ninh Ninh cũng từng khóc. Anh đã làm gì?
— Em có thể đừng lúc nào cũng đối đầu không?
Tôi nhắm mắt.
— Anh vẫn chưa hiểu.
— Anh hiểu em giận. Anh đã dọn nhà, nấu ăn, tự giặt quần áo. Anh cũng nói với mẹ rồi.
— Anh nói gì?
— Nói bà đừng mắng Ninh Ninh nữa.
— Mẹ anh trả lời sao?
— Bà nói bà chỉ dạy cháu.
— Và anh?
— Anh bảo sau này nhẹ nhàng hơn.
Tôi bật cười.
— Đó không phải đặt giới hạn. Đó là xin mẹ anh làm nhẹ tay.
— Em muốn anh đuổi mẹ về quê sao?
— Em muốn anh tự quyết định căn nhà của vợ chồng mình phải là nơi con gái cảm thấy an toàn.
— Mẹ không có chỗ khác ở thành phố.
— Mẹ có nhà ở quê.
— Ở đó chỉ có một mình.
— Bố anh vẫn ở quê.
— Hai người không hợp nhau.
— Vì họ không hợp nhau nên con gái chúng ta phải chịu?
Anh im lặng.
Tôi nói:
— Minh Hạo, anh vẫn đang tìm cách để không ai ngoài em phải thay đổi.
— Anh đã thay đổi!
— Anh tự nấu cơm được mấy ngày không phải thay đổi. Anh phải quyết định mình đứng ở đâu khi mẹ anh làm sai.
Anh hạ giọng:
— Em đang ép anh chọn.
— Không. Người phải chọn từ đầu là em. Chọn tiếp tục bỏ qua hay bảo vệ con.
Tôi cúp máy.
Ngày thứ sáu, Minh Hạo bất ngờ xuất hiện trước nhà bố mẹ tôi.
Anh kéo một vali nhỏ.
Mẹ tôi mở cửa, nhìn anh nhưng không mời vào ngay.
— Con tới làm gì?
— Con muốn gặp Ninh Ninh.
Mẹ nhìn tôi.
Tôi gật đầu.
Minh Hạo bước vào.
Ninh Ninh đang chơi xếp hình. Thấy bố, con bé ngồi im.
Anh ngồi xuống cách con một khoảng.
— Bố tới thăm con.
— Bà nội đâu?
— Bà ở nhà.
— Bố có về ngay không?
— Không. Bố ở đây hai ngày, nếu ông bà ngoại đồng ý.
Mẹ tôi nói:
— Phòng khách có sofa.
Anh gật đầu:
— Con ngủ đâu cũng được.
Buổi tối, anh muốn cho Ninh Ninh ăn.
Con bé nhìn anh đầy cảnh giác.
Anh múc một bát cơm nhỏ, gắp thịt và rau.
— Con ăn chậm cũng được.
Ninh Ninh hỏi:
— Nếu con ăn không hết thì sao?
— Không sao.
— Bố có mắng không?
— Không.
— Bà nội nói bỏ đồ ăn là trẻ hư.
Anh khựng lại.
— Con ăn được bao nhiêu thì ăn. Phần còn lại bố cất.
Ninh Ninh bắt đầu ăn.
Mỗi lần con ngẩng lên, anh vẫn ngồi đó.
Không cầm điện thoại.
Không thúc giục.
Khi con làm đổ canh, người anh cứng lại theo phản xạ.
Tôi thấy anh định cau mày.
Nhưng anh hít sâu, lấy khăn lau.
— Không sao.
Ninh Ninh nhìn anh một lúc rồi tiếp tục ăn.
Tối đó, con bé đồng ý để bố đọc truyện.
Minh Hạo đọc rất vụng.
Anh đọc sai tên nhân vật, lật nhầm trang.
Ninh Ninh bật cười.
Đó là lần đầu tiên sau nhiều ngày tôi thấy con cười với bố.
Sau khi con ngủ, chúng tôi ngồi trong sân.
Minh Hạo nói:
— Anh đã xem hết những bức vẽ.
— Anh nghĩ sao?
— Anh không biết mình xuất hiện trong mắt con như vậy.
— Vì anh chưa từng hỏi.
Anh cúi đầu.
— Anh xin nghỉ hai ngày.
— Dự án thì sao?
— Đồng nghiệp thay anh.
— Anh từng nói không thể nghỉ.
— Anh đã không muốn nghỉ.
Sự thừa nhận ấy khiến tôi im lặng.
Anh tiếp tục:
— Anh luôn nghĩ công việc của mình quan trọng hơn vì anh là đàn ông. Anh nghĩ em giỏi chăm con hơn nên em làm là hợp lý.
— Không ai sinh ra đã biết chăm con.
— Anh biết.
— Anh tới đây chỉ để nói những điều đó?
— Không.
Anh lấy từ túi một phong bì.
Bên trong là hợp đồng thuê một căn hộ nhỏ.
— Đây là gì?
— Anh thuê cho mẹ một căn gần nhà dì.
— Mẹ đồng ý?
— Không.
— Vậy sao anh thuê?
— Anh nói bà có hai lựa chọn. Một là về quê sống với bố. Hai là ở căn hộ này. Nhưng bà không thể tiếp tục sống cùng chúng ta nếu không tôn trọng cách nuôi con của vợ chồng mình.
Tôi nhìn anh rất lâu.
— Mẹ phản ứng thế nào?
— Bà nói anh bất hiếu.
— Anh nói gì?
— Anh nói phụng dưỡng mẹ không có nghĩa để mẹ quyết định mọi việc trong gia đình nhỏ của anh.
Đây là câu tôi đã chờ sáu năm.
Nhưng khi nó cuối cùng được nói ra, tôi không hề thấy nhẹ nhõm ngay.
Tôi hỏi:
— Anh làm vậy vì muốn em trở về?
— Ban đầu là thế.
Anh thành thật.
— Nhưng sau đó Mẫn Mẫn kể chuyện hồi nhỏ. Anh mới hiểu mẹ không chỉ khắt khe với Ninh Ninh. Bà đã dùng cách đó với em gái anh, còn anh chưa bao giờ để ý vì mình luôn được ưu tiên.
— Anh có thấy có lỗi với Mẫn Mẫn không?
— Có.
— Với em?
— Có.
— Với con?
Anh nhìn vào căn phòng nơi Ninh Ninh đang ngủ.
— Nhiều nhất là với con.
Tôi không nói tha thứ.
Minh Hạo cũng không yêu cầu.
Hai ngày anh ở nhà ngoại, anh tự tắm cho Ninh Ninh, giặt quần áo con, đưa con ra công viên và chuẩn bị bữa sáng.
Có lúc anh luống cuống.
Có lúc Ninh Ninh khóc đòi tôi.
Nhưng anh không bỏ đi.
Ngày anh trở về Nam Kinh, con bé chạy theo tới cổng.
— Bố đi đâu?
— Bố về làm việc.
— Bố có lại xem điện thoại không?
Anh quỳ xuống.
— Bố vẫn phải dùng điện thoại, nhưng khi con gọi, bố sẽ nhìn con trước.
Ninh Ninh suy nghĩ rồi nói:
— Bố nhớ nhé.
— Bố nhớ.
Con bé ôm anh.
Tôi thấy mắt anh đỏ lên.
Trước khi lên xe, anh hỏi tôi:
— Em có về sau một tuần không?
— Em chưa biết.
Anh gật đầu.
— Anh sẽ chờ.
Nhưng ngay tối hôm đó, Mẫn Mẫn gọi báo mẹ chồng nhập viện vì huyết áp tăng.
Minh Hạo nhắn:
“Mẹ muốn gặp em và Ninh Ninh.”
Tôi nhìn con gái đang ngủ, lòng rối bời.
Mẹ tôi nói:
— Con có thể đi thăm bà. Nhưng đừng để một lần nhập viện xóa hết mọi chuyện.
Tôi hiểu.
Mẹ chồng có thể thật sự không khỏe.
Tôi vẫn có trách nhiệm thăm hỏi.
Nhưng lòng thương không có nghĩa phải quay lại vị trí cũ.
Sáng hôm sau, tôi đưa Ninh Ninh trở lại Nam Kinh.
Tôi không ngờ tại bệnh viện, mẹ chồng đã gọi gần như toàn bộ họ hàng tới.
Vừa nhìn thấy tôi, bà lập tức bật khóc:
— Cuối cùng cô cũng chịu mang cháu tôi về!
Những người xung quanh đồng loạt quay sang.
Một bà cô nói:
— Con dâu giận thì giận, không nên mang cháu đi làm người già sinh bệnh.
Tôi đứng trước cửa phòng bệnh, bỗng hiểu đây không chỉ là cuộc gặp.
Đây là một phiên xét xử khác.
Và lần này, Minh Hạo phải quyết định sẽ tiếp tục im lặng—
Hay lần đầu tiên đứng trước cả họ để nói rõ ai mới là người đã làm tổn thương một đứa trẻ.
Chương 3: Bữa cơm phải có người đứng dậy
Phòng bệnh có hơn mười người.
Cậu chồng Chu Đức Thành đứng gần cửa sổ. Dì cả, hai chị họ và vài người họ hàng ngồi quanh giường.
Mẹ chồng nằm giữa, tay cắm kim truyền, sắc mặt nhợt nhưng giọng vẫn rất khỏe.
Bà vừa nhìn thấy Ninh Ninh đã đưa tay:
— Cháu của bà, lại đây.
Ninh Ninh nép sau chân tôi.
Bà lập tức nhìn tôi:
— Cô dạy nó sợ tôi phải không?
Tôi chưa kịp trả lời, một người họ hàng đã nói:
— Trẻ con vốn không biết giận lâu. Chắc chắn có người nói gì đó.
Minh Hạo đứng ở cuối giường.
Tôi nhìn anh.
Anh siết tay, nhưng vẫn chưa lên tiếng.
Cậu chồng nói:
— Lâm Tuyết, mẹ chồng cháu vì chuyện gia đình mà tăng huyết áp. Cháu nên xin lỗi.
Tôi hỏi:
— Cháu xin lỗi chuyện gì?
— Mang cháu về ngoại, đòi đuổi mẹ chồng ra khỏi nhà.
— Cháu đưa con rời khỏi nơi con bé không được chăm sóc an toàn.
Dì cả lập tức phản bác:
— Chỉ vì một bát cháo!
Tôi nhìn bà:
— Ninh Ninh từng bị để đói, mặc quần ướt nhiều giờ, bị phạt vì ăn chậm và sợ về nhà. Giáo viên cùng chuyên viên tâm lý đều đã ghi nhận.
Mẹ chồng chống tay ngồi dậy:
— Cô đừng dùng mấy tờ giấy đó dọa người! Tôi nuôi con theo cách của tôi, chúng vẫn lớn đấy thôi!
Mẫn Mẫn đang đứng cạnh cửa bất ngờ nói:
— Nhưng con chưa từng quên chuyện mẹ khóa cửa bắt con đứng ngoài hành lang.
Mọi người quay sang.
Mẹ chồng sững sờ.
— Con nói gì?
— Con nói hồi nhỏ mẹ từng phạt con đứng ngoài cửa vì con làm đổ bát canh.
— Mẹ dạy con!
— Trời hôm đó có tuyết.
Giọng Mẫn Mẫn run lên.
— Con đứng ngoài gần một giờ. Anh trai ở trong nhà ăn cơm. Bố nói không được làm mẹ giận. Từ ngày đó, mỗi lần ăn cơm con đều sợ làm đổ đồ.
Mẹ chồng quát:
— Chuyện từ bao nhiêu năm rồi, con còn nhớ để làm gì?
— Vì trẻ con nhớ.
Mẫn Mẫn nhìn Ninh Ninh.
— Giống như con bé sẽ nhớ bát cháo nguội tối hôm đó.
Căn phòng im xuống.
Mẹ chồng nhìn con gái, vẻ mặt vừa giận vừa bối rối.
— Con cũng đứng về phía chị dâu con?
— Con đứng về phía đứa trẻ mà ngày trước không ai đứng về phía con.
Câu nói khiến bà không thể đáp.
Cậu chồng ho nhẹ:
— Chuyện quá khứ không nên đào lại. Quan trọng bây giờ là gia đình hòa thuận.
Tôi hỏi:
— Hòa thuận bằng cách nào?
— Cháu đưa Ninh Ninh về, để bà nội tiếp tục ở cùng. Mọi người cùng rút kinh nghiệm.
Tôi nhìn Minh Hạo.
— Anh nghĩ sao?
Tất cả ánh mắt đổ dồn vào anh.
Mẹ chồng lập tức nói:
— Minh Hạo, con nói đi. Mẹ bệnh thế này, con còn định đuổi mẹ ra ngoài sao?
Anh bước lên.
Tôi thấy cổ họng anh chuyển động.
Trong nhiều năm, đây là khoảnh khắc anh luôn né tránh.
Một bên là mẹ.
Một bên là vợ con.
Anh thường chọn im lặng rồi để tôi nhượng bộ.
Nhưng lần này, anh nói:
— Mẹ, căn hộ con thuê đã chuẩn bị xong.
Mẹ chồng mở to mắt.
— Con vẫn muốn mẹ chuyển đi?
— Vâng.
— Trước mặt cả họ, con dám nói thế?
— Chính vì mọi người đều ở đây, con càng phải nói rõ.
Anh nhìn xung quanh.
— Lâm Tuyết không đuổi mẹ. Là con quyết định mẹ không thể tiếp tục sống cùng vợ chồng con trong thời điểm này.
Cậu Chu Đức Thành cau mày:
— Minh Hạo, cậu suy nghĩ kỹ chưa? Mẹ cậu lớn tuổi rồi.
— Con sẽ chịu tiền thuê nhà, sinh hoạt và chăm sóc mẹ. Mẹ có thể về quê với bố hoặc sống ở căn hộ gần dì. Nhưng mẹ không thể tiếp tục can thiệp cách chúng con nuôi Ninh Ninh.
Mẹ chồng bật khóc:
— Tôi vất vả nuôi con, cuối cùng con nghe lời vợ đuổi mẹ!
Minh Hạo đỏ mắt.
— Mẹ nuôi con, con biết ơn. Nhưng vì con biết ơn mẹ nên suốt nhiều năm con không dám nói mẹ sai.
— Mẹ sai ở đâu?
— Mẹ coi việc con dâu chăm cả nhà là đương nhiên. Mẹ coi Ninh Ninh phải ngoan theo tiêu chuẩn của mẹ, dù con bé sợ. Mẹ coi con trai phải đứng về phía mẹ trong mọi chuyện.
Bà chỉ tay vào anh:
— Con bị vợ mê hoặc rồi!
Anh lắc đầu.
— Không. Con chỉ vừa nhận ra mình đã làm một người chồng và người bố tồi.
Tôi nhìn anh.
Lần đầu tiên anh không dùng tôi làm lý do.
Không nói “vợ con muốn”.
Anh nói đó là quyết định của anh.
Cậu chồng đứng dậy:
— Cậu định vì một đứa trẻ làm nũng mà khiến mẹ mình sống riêng?
Minh Hạo nhìn ông:
— Vì con gái con cần an toàn.
— Ai mà chẳng từng bị cha mẹ mắng?
— Bị mắng không phải vấn đề duy nhất.
Anh lấy điện thoại, mở bức vẽ của Ninh Ninh.
— Đây là cách con bé nhìn gia đình mình. Con ở ngoài căn nhà, cầm điện thoại. Vợ con đứng cạnh con bé. Con gái con không tin khi con nói sẽ chăm nó.
Giọng anh nghẹn lại:
— Nếu con vẫn nghĩ đó là làm nũng, con không xứng làm bố.
Không ai nói thêm.
Mẹ chồng quay mặt vào tường, khóc.
Ninh Ninh nắm tay tôi.
Con bé hỏi nhỏ:
— Bà nội có sao không?
— Bà mệt thôi.
— Con có làm bà bệnh không?
Tôi lập tức ngồi xuống:
— Không. Không phải lỗi của con.
Mẹ chồng nghe thấy, quay lại.
Ánh mắt bà dừng trên gương mặt cháu.
Có lẽ lần đầu tiên bà nhận ra một đứa trẻ đang tin rằng mình khiến người lớn đổ bệnh.
Bà đưa tay ra nhưng Ninh Ninh không tới.
Bà khẽ nói:
— Ninh Ninh, bà không bệnh vì con.
Con bé nhìn bà.
— Vì mẹ sao?
Bà im lặng.
Tôi chuẩn bị trả lời thì Minh Hạo nói:
— Không phải vì mẹ con. Bà nội không khỏe vì người lớn tranh cãi và bà chưa quen với việc mọi thứ thay đổi.
Ninh Ninh gật đầu, dù không hiểu hết.
Mẹ chồng nhìn con trai, đôi mắt phức tạp.
Sau khi họ hàng rời đi, phòng bệnh chỉ còn vợ chồng tôi, Mẫn Mẫn và Ninh Ninh.
Mẹ chồng hỏi:
— Cô vui rồi chứ?
Tôi đáp:
— Con không vui.
— Cô thắng rồi.
— Đây không phải cuộc thi.
— Con trai tôi chọn cô.
— Anh ấy chọn trách nhiệm với con gái mình.
Bà bật cười chua chát:
— Khác gì nhau?
Tôi nhìn bà:
— Nếu mẹ luôn xem tình yêu là chọn bên, mẹ sẽ mãi cảm thấy bị phản bội mỗi khi con trai bảo vệ gia đình nhỏ của anh ấy.
Bà không đáp.
Tôi tiếp tục:
— Con không cấm Ninh Ninh gặp mẹ. Nhưng trước khi cháu sẵn sàng, mẹ không được ép.
— Tôi là bà nội nó.
— Chính vì vậy mẹ càng phải khiến cháu cảm thấy an toàn.
Bà nhìn xuống tay.
Mẫn Mẫn bước tới:
— Mẹ, con sẽ giúp mẹ chuyển nhà.
— Con cũng muốn đuổi mẹ?
— Con muốn mẹ có chỗ riêng. Con sẽ thường xuyên tới thăm.
— Hai đứa đều không cần mẹ nữa.
Mẫn Mẫn ngồi xuống cạnh giường.
— Chúng con cần mẹ, nhưng không thể vì cần mà để mẹ làm tổn thương người khác.
Mẹ chồng khóc.
Lần này bà không lớn tiếng.
Bà chỉ quay mặt đi, vai run nhẹ.
Tôi không biết đó là nước mắt của hối hận hay cảm giác mất quyền kiểm soát.
Nhưng thay đổi không thể xảy ra trong một ngày.
Tôi đưa Ninh Ninh rời bệnh viện.
Minh Hạo đi theo.
Ngoài hành lang, anh hỏi:
— Em có về nhà không?
— Chưa.
Anh gật đầu.
— Anh hiểu.
— Em cần nhìn thấy cuộc sống sau khi mẹ chuyển đi.
— Anh sẽ giải quyết.
— Và em cần anh tham gia chăm con lâu dài, không phải vài ngày.
— Anh đã xin công ty điều chỉnh lịch làm. Hai ngày mỗi tuần anh sẽ đón Ninh Ninh. Cuối tuần anh nghỉ một ngày cố định.
— Công việc của anh?
— Anh từng nghĩ nếu mình vắng một ngày, mọi thứ sẽ sụp. Nhưng khi anh xin nghỉ, họ chỉ nói sắp xếp người thay.
Anh cười buồn:
— Hóa ra người duy nhất nghĩ mình không thể thay thế là anh.
Tôi nói:
— Em cũng phải điều chỉnh lịch trực. Nhưng đó là việc hai người cùng làm.
— Anh biết.
Sau khi mẹ chồng xuất viện, bà chuyển tới căn hộ thuê gần nhà dì.
Những ngày đầu, bà liên tục gọi Minh Hạo.
Khi thì bóng đèn hỏng.
Khi thì không biết dùng bếp.
Khi thì đau đầu.
Anh tới giúp, nhưng không ngủ lại.
Anh thuê người dọn nhà mỗi tuần và nhờ Mẫn Mẫn cùng chia lịch thăm.
Bà nhiều lần yêu cầu quay về căn hộ của chúng tôi.
Anh đều từ chối.
— Khi nào mẹ và Ninh Ninh xây dựng lại được quan hệ, chúng ta sẽ bàn. Nhưng mẹ sẽ không sống cùng lâu dài nữa.
Một tháng sau, tôi vẫn ở nhà ngoại.
Minh Hạo mỗi cuối tuần đều tới.
Có hôm anh nấu mì quá mặn.
Có hôm quên mang áo khoác cho con.
Có hôm Ninh Ninh khóc vì anh tết tóc xấu.
Nhưng anh học.
Anh hỏi giáo viên.
Anh ghi giờ ăn, giờ ngủ của con vào điện thoại.
Điện thoại không còn là thứ khiến anh bỏ quên con, mà trở thành công cụ giúp anh nhớ.
Một buổi chiều, Ninh Ninh bị ngã ở công viên.
Đầu gối trầy nhẹ.
Con bé khóc gọi:
— Mẹ!
Minh Hạo ôm con.
— Mẹ chưa tới. Bố ở đây.
Ninh Ninh vẫn khóc.
Anh không bảo con nín.
Không nói “chỉ đau một chút”.
Anh ngồi dưới đất, ôm con cho đến khi con bình tĩnh.
Sau đó, Ninh Ninh hỏi:
— Bố có bỏ con để xem điện thoại không?
Anh lắc đầu.
— Không.
— Thật không?
— Bố sẽ nhìn con trước.
Con bé ôm cổ anh.
Tôi đứng cách đó vài mét, không bước tới.
Lần đầu tiên, tôi thấy con tìm được cảm giác an toàn trong vòng tay bố.
Hai tháng sau, tôi đồng ý trở về Nam Kinh.
Nhưng trước khi về, tôi và Minh Hạo lập một thỏa thuận.
Không phải giấy tờ pháp lý phức tạp.
Chỉ là những nguyên tắc rõ ràng.
Việc chăm con chia theo lịch.
Mọi thay đổi phải báo trước.
Không ai được tự ý để người khác trông con nếu chưa thống nhất.
Khi một bên phải làm thêm, bên kia có trách nhiệm sắp xếp.
Không dùng ông bà làm người chăm sóc mặc định.
Không ai được quát mắng, bỏ đói hoặc dùng sự im lặng để phạt con.
Nếu mâu thuẫn với cha mẹ hai bên, vợ chồng phải trao đổi riêng nhưng luôn bảo vệ an toàn của con trước.
Minh Hạo ký ngay.
Tôi hỏi:
— Anh không đọc lại sao?
— Anh đã đọc nhiều lần khi viết cùng em.
— Một chữ ký không bảo đảm anh sẽ làm được.
— Anh biết.
— Vậy tại sao ký?
— Để mỗi khi muốn trốn trách nhiệm, anh nhớ mình đã tự nguyện nhận nó.
Ngày chúng tôi trở về căn hộ, Ninh Ninh đứng ngoài cửa rất lâu.
Con hỏi:
— Bà nội có ở trong không?
— Không.
— Bà đi đâu?
— Bà có nhà riêng.
— Bà có giận con không?
Minh Hạo quỳ xuống:
— Bà có thể buồn vì nhớ con, nhưng đó không phải lỗi của con.
Ninh Ninh bước vào.
Con đi thẳng tới bàn ăn.
Chiếc ghế nhỏ vẫn ở đó.
Tôi đã định thay, nhưng Minh Hạo giữ lại.
Anh nói:
— Anh muốn nhớ tối hôm đó.
Tôi không phản đối.
Bữa tối đầu tiên, anh nấu cháo thịt bằm.
Anh đặt bát nhỏ trước mặt Ninh Ninh, kèm chiếc thìa vừa tay.
— Cháo còn nóng, bố thổi cho con.
Con bé xúc một thìa.
Một ít cháo rơi xuống bàn.
Minh Hạo lấy khăn lau.
— Không sao.
Tôi ngồi đối diện.
Không ai đợi tôi dọn cơm.
Không ai nằm xem điện thoại.
Bữa ăn đơn giản nhưng yên tĩnh.
Ba tuần sau, mẹ chồng muốn gặp Ninh Ninh.
Tôi hỏi con:
— Con có muốn gặp bà không?
Ninh Ninh suy nghĩ rất lâu.
— Mẹ có đi cùng không?
— Có.
— Bố cũng đi?
— Có.
— Vậy con đi.
Chúng tôi gặp bà tại một quán trà nhỏ gần công viên.
Bà mang theo bánh hoa quế.
Khi Ninh Ninh nhìn chiếc bánh, bà lập tức nói:
— Con không cần ăn nếu không muốn.
Đó là một câu rất nhỏ.
Nhưng tôi biết với bà, nó không dễ dàng.
Ninh Ninh lấy một chiếc.
— Con ăn một nửa thôi.
Bà gật đầu:
— Một nửa cũng được.
Con bé ăn chậm.
Bà không thúc.
Một lúc sau, bà nói:
— Ninh Ninh, bà xin lỗi vì hôm đó không cho con ăn.
Con bé nhìn bà.
— Bà có ghét con không?
Bà đỏ mắt.
— Không. Bà chỉ… bà không biết cách thương con cho đúng.
Ninh Ninh không hiểu hết, nhưng nó đưa nửa chiếc bánh còn lại cho bà.
— Bà ăn với con.
Bà nhận, tay run lên.
Tôi quay mặt nhìn ra ngoài cửa sổ.
Tha thứ của trẻ con đến nhanh hơn người lớn.
Nhưng chính vì vậy, người lớn càng không được lợi dụng.
Mối quan hệ không trở lại như cũ ngay.
Mẹ chồng vẫn sống riêng.
Bà gặp Ninh Ninh mỗi tuần một lần, có chúng tôi đi cùng.
Dần dần, con bé không còn sợ.
Bà học cách hỏi:
— Con có muốn ăn không?
— Bà có thể ôm con không?
— Con muốn chơi trò gì?
Những câu hỏi tưởng đơn giản, nhưng trước đây bà chưa từng hỏi.
Nửa năm sau, bệnh viện của tôi đổi lịch trực.
Tôi có nhiều buổi tối ở nhà hơn.
Nhưng Minh Hạo vẫn giữ lịch chăm con.
Một hôm tôi nói:
— Tối nay em không trực, anh không cần đón Ninh Ninh.
Anh đáp:
— Hôm nay là ngày của anh.
— Em có thể làm.
— Anh biết. Nhưng em có thể nghỉ.
Câu nói ấy khiến tôi lặng người.
Trong sáu năm hôn nhân, đây là lần đầu tiên một người nói tôi có thể nghỉ mà không cần thấy có lỗi.
Tối đó, anh đưa con đi học múa, còn tôi ngồi một mình trong quán cà phê đọc sách.
Không phải vì tôi bỏ bê gia đình.
Mà vì gia đình cuối cùng không còn đặt toàn bộ sức nặng lên vai một người.
Một năm sau, Ninh Ninh vào tiểu học.
Trong bài tập “Gia đình của em”, con vẽ năm người.
Tôi.
Minh Hạo.
Con bé.
Bà nội.
Ông bà ngoại đứng phía sau.
Lần này, Minh Hạo không còn ở xa.
Anh đứng cạnh con, tay không cầm điện thoại.
Cô Hà gửi bức vẽ cho tôi, kèm lời nhắn:
“Ninh Ninh hôm nay kể rằng bố cháu biết tết tóc, dù vẫn hơi xấu.”
Tôi bật cười.
Tối hôm ấy, cả nhà ăn cơm.
Mẹ chồng tới chơi nhưng không vào bếp chỉ đạo.
Bà ngồi cạnh Ninh Ninh, hỏi:
— Hôm nay con muốn bà gắp thức ăn không?
Con bé gật đầu.
— Con muốn cá.
Bà gỡ xương rất chậm, đặt miếng cá vào bát cháu.
Minh Hạo múc canh cho tôi.
Anh hỏi:
— Em có mệt không?
— Hơi mệt.
— Ăn xong em nghỉ. Anh dọn.
Mẹ chồng nhìn con trai, theo thói quen định nói gì đó.
Nhưng bà dừng lại.
Sau đó, bà tự đứng dậy lấy thêm bát.
Tôi nhìn quanh bàn ăn.
Không phải gia đình nào cũng thay đổi sau một biến cố.
Có người xin lỗi rồi lặp lại.
Có người chỉ thay đổi khi sợ mất lợi ích.
Cũng có người thật sự học lại cách yêu thương, dù chậm chạp và vụng về.
Tôi không quên đêm mình trở về sau ca trực.
Không quên bát cháo nguội.
Không quên chiếc quần ướt.
Không quên con gái vừa khóc vừa tự xúc từng thìa cháo, trong khi hai người lớn ngồi cách đó vài bước.
Nhưng tôi cũng không giữ ký ức ấy để trừng phạt mãi.
Tôi giữ nó như một giới hạn.
Để nhắc mình rằng yêu thương không thể chỉ nói bằng lời.
Trách nhiệm không thể đẩy cho người biết chịu đựng nhất.
Và một gia đình không thể gọi là đầy đủ nếu trong đó có một đứa trẻ luôn sợ mình làm phiền người lớn.
Đêm đó, khi Ninh Ninh ngủ, Minh Hạo đứng ngoài ban công.
Anh hỏi:
— Em có từng hối hận vì đã quay về không?
Tôi suy nghĩ rồi đáp:
— Có những lúc em sợ mọi thứ chỉ tốt lên tạm thời.
— Bây giờ thì sao?
— Em vẫn quan sát.
Anh cười khẽ:
— Anh biết.
— Anh thấy áp lực không?
— Có.
— Anh có giận em không?
— Không.
Anh nhìn vào phòng con.
— Anh từng nghĩ hôn nhân bền vững vì người vợ biết nhịn. Bây giờ anh mới hiểu nó bền vì cả hai biết chịu trách nhiệm.
Tôi không nói gì.
Anh tiếp tục:
— Nếu tối đó em không đưa Ninh Ninh đi, có lẽ anh vẫn nằm trên sofa và nghĩ mình là người bố tốt chỉ vì kiếm tiền.
— Anh đã không kiếm đủ để nói thế.
Anh bật cười.
— Em vẫn thẳng thắn như vậy.
— Anh có hối hận không?
— Hối hận vì mất quá lâu mới đứng dậy khỏi sofa.
Anh nhìn tôi.
— Nhưng may là khi anh đứng dậy, em vẫn cho anh cơ hội bước tới.
Tôi nói:
— Em không cho anh cơ hội vì thương hại.
— Anh biết.
— Em cho vì anh chịu thay đổi.
— Anh sẽ tiếp tục.
Tôi nhìn ánh đèn thành phố phía xa.
Một năm trước, cũng trong căn hộ này, tôi từng bế con lên và nói:
“Nếu cả nhà không ai biết thương cháu, từ mai tôi đưa con về ngoại.”
Khi ấy, nhiều người cho rằng tôi nóng giận.
Cho rằng tôi làm quá.
Cho rằng một người vợ không nên vì chuyện nhỏ mà làm gia đình xáo trộn.
Nhưng nếu tôi tiếp tục im lặng, con gái tôi sẽ học được rằng khi mình đói, lạnh hay sợ hãi, không nên gọi người lớn vì chẳng ai đứng dậy.
Nó sẽ học cách thu nhỏ nhu cầu của mình để không làm phiền ai.
Nó sẽ lớn lên giống tôi trước đây, luôn nghĩ chịu thêm một chút sẽ đổi được sự trân trọng.
Tôi không muốn điều đó.
Vì thế tôi đã đưa con đi.
Không phải để trừng phạt chồng.
Không phải để giành phần thắng với mẹ chồng.
Mà để tất cả chúng tôi hiểu rằng yêu thương phải có hành động.
Người bố phải đứng dậy.
Người bà phải học cách lắng nghe.
Người mẹ cũng phải biết rằng bảo vệ con không đồng nghĩa hy sinh toàn bộ cuộc đời mình.
Từ đêm ấy, chiếc điện thoại của Minh Hạo vẫn nằm trên bàn mỗi tối.
Nhưng khi Ninh Ninh gọi:
— Bố ơi!
Anh luôn đặt nó xuống.
— Bố đây.
Có đôi khi, điều cứu một gia đình không phải một lời xin lỗi lớn lao.
Chỉ là người từng nằm im cuối cùng đã biết đứng lên.
Người từng ra lệnh cuối cùng đã biết hỏi.
Và người từng nhẫn nhịn cuối cùng đã dám nói:
“Không được nữa.”
Bát cháo nguội năm ấy không còn nằm trên bàn.
Nhưng nó đã khiến cả gia đình chúng tôi học lại cách ngồi cùng nhau trong một bữa cơm.
Không ai chờ được phục vụ.
Không ai bị bỏ lại.
Và không một đứa trẻ nào phải vừa khóc vừa tự hỏi liệu mình có xứng đáng được người lớn yêu thương hay không.
‼️‼️‼️Lưu ý cuối cùng dành cho người đọc: Nội dung truyện ngắn trên chỉ mang tính giải trí, hư cấu. Tất cả tình tiết, cốt truyện không chỉ trích, xúc phạm bất cứ cá nhân, tổ chức nào. Đây chỉ là truyện ngắn và không phải là một sự kiện, tin tức báo chí.
.