Ánh nắng buổi chiều tà hắt qua những khung cửa kính của căn chung cư cao cấp, không làm không gian thêm ấm áp mà chỉ khiến những vệt bụi lơ lửng trong không khí hiện rõ như những vết rạn nứt trong lòng bà Hòa. Bữa cơm chiều được bày biện cầu kỳ, sực nức mùi thịt kho tàu và canh bóng thập cẩm, nhưng không khí thì lạnh lẽo như một hầm băng giữa mùa hè. Bà Hòa run rẩy đưa đôi đũa tre đã sờn màu định gắp miếng thịt kho tàu mềm mọng, lớp mỡ trong veo đang rung rinh mời gọi cái bụng đói cồn cào của người già.
"Cạch!"
Tiếng bát cơm đập mạnh xuống mặt bàn đá hoa cương vang lên chói tai, khiến bà Hòa giật mình, miếng thịt rơi tõm lại vào bát nước mắm, bắn tung tóe lên vạt áo nâu cũ kỹ mà bà luôn giữ gìn. Thành – đứa con trai duy nhất mà bà từng dốc cạn hơi tàn để nuôi nấng – đang nhìn bà bằng ánh mắt méo mó, nụ cười trên môi anh ta chứa đựng sự mỉa mai đến tột cùng.
"Mẹ này, con thấy dạo này mẹ khỏe ra đấy nhỉ? Ăn trắng mặc trơn, chẳng phải làm gì nên sức ăn cũng tăng hẳn lên, gắp toàn miếng to miếng nạc," Thành thong thả buông lời, giọng điệu sắc lẻm như dao cạo. "Nhưng gừng càng già càng cay chứ người càng già thì hệ tiêu hóa nó cũng rệu rã như cái nhà nát sắp sập thôi, mẹ ăn ít thôi, để phần cho con cháu chứ ăn gì lắm thế? Ăn cho lắm vào rồi lại nằm một chỗ, báo hại vợ chồng con hầu hạ thì khổ."
Bà Hòa lặng đi, cảm giác nhục nhã dâng lên cay đắng tận cổ họng, miếng cơm trong miệng bỗng chốc khô khốc như nhai phải sỏi đá.
Bà nhìn đứa con trai mình từng thắt lưng buộc bụng, bán cả mảnh đất hương hỏa ở quê để dồn tiền cho nó mua căn chung cư sang trọng này, để nó được nở mày nở mặt với đời. Giờ đây, trong chính ngôi nhà được xây từ mồ hôi nước mắt và máu thịt của bà, bà lại trở thành kẻ "ăn bám", thành một bóng ma dư thừa bị xua đuổi.
Lan – cô con dâu có vẻ ngoài đài các nhưng tâm địa hẹp hòi – khẽ nhấp một ngụm nước cam, tiếp lời bằng chất giọng ngọt xớt nhưng đầy tính sát thương: "Anh Thành nói đúng đấy mẹ, chúng con cũng chỉ vì lo cho sức khỏe của mẹ thôi. Mẹ ăn nhiều thịt mỡ rồi tối lại kêu đầy bụng, bắt chúng con phải chạy đôn chạy đáo mua thuốc nọ thuốc kia, tốn kém đã đành còn mệt người lắm. Với cả, miếng thịt này là thịt nhập khẩu, giá bằng cả cân thịt ở quê đấy, để dành cho cu Bin ăn mới có chất để thông minh, chứ người già ăn vào thì cũng chỉ... đi nuôi đất thôi mẹ ạ."
Bà Hòa nghẹn ngào, đôi bàn tay gầy guộc đầy vết đồi mồi đan chặt vào nhau dưới gầm bàn để ngăn những tiếng nấc uất nghẹn. Bà muốn hét lên rằng mảnh đất mà bà bán đi có giá trị gấp mười lần căn nhà này, rằng bà không cần thịt nhập khẩu, bà chỉ cần một chút tình người của những kẻ mang danh máu mủ. Nhưng lời nói cứ nghẽn lại, bà lý nhí như kẻ tội đồ: "Mẹ... mẹ biết rồi. Mẹ cũng không đói lắm, để mẹ vào trong nằm nghỉ."
Bà định đứng dậy để thoát khỏi cuộc tra tấn tinh thần này, nhưng Thành lại bồi thêm một câu khiến trái tim bà hoàn toàn vỡ vụn: "Mẹ ngồi xuống đi, đi đâu mà vội? Tiện thể con bảo, cái phòng ngủ của mẹ ấy, sắp tới con định cải tạo làm phòng chứa đồ và sân chơi cho cu Bin. Trẻ con nó cần không gian phát triển, chứ mẹ già rồi, ngủ đâu chẳng được? Mẹ chịu khó ra ngoài ban công hóng gió, con kê tạm cái giường xếp mà nằm cho thoáng, người già cần oxy tự nhiên, ở trong phòng kín lâu ngày mùi tử khí nó ám vào đồ đạc của con, sau này khó tẩy lắm!"
*
Cao trào của sự độc ác đẩy lên đỉnh điểm khi Lan cố tình đưa tay gạt bát canh nóng về phía bà Hòa, khiến nước canh bỏng rát dội thẳng vào mu bàn tay gầy gò của bà. Trong khi bà Hòa xuýt xoa vì đau đớn, Lan chỉ thản nhiên rút tờ giấy lụa lau tay rồi bĩu môi: "Ôi, tay mẹ run thế này thì sau này đừng động vào đồ đạc trong nhà nhé, kẻo lại tan nát hết cả gia tài của vợ chồng con. Người già đúng là gánh nặng, làm gì cũng hỏng, chẳng được tích sự gì mà chỉ tốn cơm."
Bà Hòa ngước mắt nhìn con trai, hy vọng tìm thấy một chút xót thương hay sự bênh vực tối thiểu, nhưng Thành chỉ thản nhiên gắp miếng thịt ngon nhất bỏ vào bát vợ, mắt không rời khỏi màn hình điện thoại. Khoảnh khắc đó, sợi dây tình thâm cuối cùng trong lòng bà đã đứt đoạn, bà không khóc, bà đứng dậy, lặng lẽ đi về phía ban công, nơi gió mùa đông đang bắt đầu tràn về gào thét như đang khóc thương cho một kiếp người tận hiến.
Những ngày sau đó là chuỗi bi kịch âm thầm và lạnh lẽo, khi căn ban công lộng gió trở thành "nhà" của bà Hòa, nơi bà phải co quắp trên chiếc giường xếp cũ kỹ, che chắn tạm bợ bằng mấy tấm bạt nilon xanh đỏ. Thành và Lan đối xử với bà không khác gì một người giúp việc không lương, thậm chí còn tệ hơn vì bà không có quyền đòi hỏi, không có quyền lên tiếng. Bà phải ăn cơm thừa canh cặn khi hai vợ chồng đã dùng xong, phải giặt giũ bằng tay chỗ quần áo đắt tiền của con dâu giữa mùa đông buốt giá.
Tuy nhiên, Thành và Lan đã quá sai lầm khi cho rằng tuổi già đi đôi với sự lú lẫn và dễ bắt nạt, họ không biết rằng bà Hòa vốn là một giáo viên về hưu, tâm trí bà vẫn tinh anh và sắc sảo như những ngày còn đứng trên bục giảng. Bà nhận ra rằng sự hi sinh vô điều kiện, sự nhẫn nhịn cam chịu bấy lâu nay chính là liều thuốc độc nuôi dưỡng sự ích kỷ, tham lam và tàn nhẫn của con cái. Một đêm, khi nằm co quắp ngoài ban công, bà vô tình nghe được cuộc đối thoại thì thầm từ phòng khách giữa Thành và Lan.
"Anh tính xem, cái bà già ấy cứ lù lù ở ban công mãi cũng ngứa mắt khách khứa đến chơi, mà tiền lương hưu mỗi tháng mấy triệu bà ấy cứ giữ khư khư," giọng Lan vang lên đầy toan tính. Thành tặc lưỡi đáp lại: "Thì em cứ tìm cái viện dưỡng lão nào rẻ tiền nhất, xa thành phố một chút cho đỡ tốn, mình đưa bà vào đấy rồi ký giấy ủy quyền lấy nốt số lương hưu ấy để đóng tiền học phí quốc tế cho con. Bà già rồi, ăn mặc gì nữa đâu mà cần tiền, ở đấy người ta trông nom cho là phúc đức lắm rồi."
*
Nghe đến đó, bà Hòa không còn đau đớn nữa, thay vào đó là một sự tỉnh táo đến đáng sợ, bà hiểu rằng mình không thể tiếp tục gục ngã hay mong chờ lòng trắc ẩn từ hai con quỷ đội lốt người này. Ngay sáng hôm sau, lợi dụng lúc vợ chồng Thành đi làm, bà Hòa lặng lẽ dùng chiếc điện thoại cũ liên lạc với một người cháu họ tên Minh, hiện đang là luật sư có tiếng tại thành phố. Bà bắt đầu âm thầm thu thập lại những giấy tờ chứng minh nguồn tiền mua nhà từ việc bán mảnh đất ở quê, một khối tài sản khổng lồ mà Thành đã dùng thủ đoạn để đứng tên một mình.
Bà Hòa cũng khôn ngoan sử dụng chiếc điện thoại cũ để ghi âm lại những lời nhục mạ, những hành động ngược đãi của vợ chồng Thành đối với bà trong suốt thời gian qua. Mỗi lời chửi bới của Lan, mỗi câu mỉa mai của Thành đều được lưu lại như những bằng chứng thép, chuẩn bị cho một cuộc lật đổ ngoạn mục. Bà không còn là người mẹ hiền từ nhu nhược, bà trở thành một chiến binh đang bảo vệ chút phẩm giá cuối cùng của mình trước những kẻ phản bội máu mủ.
Vài tuần sau, vào ngày sinh nhật lần thứ 35 của Thành, anh ta quyết định tổ chức một bữa tiệc linh đình tại nhà để khoe khoang với bạn bè và đồng nghiệp về sự thành đạt và giàu có của mình. Hắn muốn thể hiện mình là một quý ông thượng lưu, sống trong căn hộ triệu đô với người vợ xinh đẹp và những món đồ hiệu đắt đỏ. Trước khi khách đến, Thành bước ra ban công, ném cho bà Hòa một cái nhìn khinh bỉ và ra lệnh: "Tối nay bạn bè con toàn người sang trọng, mẹ liệu mà lánh mặt vào cái kho nhỏ sau bếp kia, đóng chặt cửa lại cho con. Đừng có ló mặt ra với bộ dạng rách rưới này làm mất mặt chủ nhà, bạn bè con mà thấy con có bà mẹ như thế này thì con còn làm ăn gì được nữa?"
Lan cũng hùa theo, tay cầm lọ nước hoa xịt mù mịt xung quanh bà Hòa: "Đúng đấy, mẹ ở trong đó thì nhớ giữ im lặng, đừng có ho hắng hay làm rơi đồ đạc gì. Tốt nhất là mẹ cứ ngủ đi, khi nào khách về hết con mới cho ra." Bà Hòa im lặng, không phản kháng, chỉ khẽ gật đầu, ánh mắt bà nhìn Lan và Thành có một tia sáng kỳ lạ mà họ vì quá tự mãn nên đã không thể nhận ra.
Bữa tiệc bắt đầu trong tiếng nhạc du dương và mùi rượu vang đắt tiền, Thành cầm ly rượu đi quanh những người bạn, huyên thuyên về việc anh ta đã vất vả thế nào để mua được căn nhà này và trang trí nó theo phong cách Âu châu. Khi không khí đang ở đỉnh cao của sự phù hoa, cánh cửa chính bỗng nhiên mở toang, Minh bước vào với xấp hồ sơ pháp lý dày cộp trên tay, phong thái đĩnh đạc của một luật sư khiến mọi người dồn sự chú ý vào anh.
Thành biến sắc, định bước tới ngăn cản thì Minh đã dõng dạc nói: "Chúc mừng sinh nhật anh Thành, nhưng tôi đến đây không phải để dự tiệc, mà để thực hiện quyền lợi pháp lý cho thân chủ của tôi – bà Nguyễn Thị Hòa." Đúng lúc đó, bà Hòa bước ra từ phía sau, không còn vẻ khúm núm hay bộ áo nâu sờn cũ, bà diện bộ áo dài nhung đen sang trọng, cổ đeo chuỗi ngọc trai tinh tế – những món đồ bà đã giấu kỹ bấy lâu nay. Sự xuất hiện của bà khiến cả căn phòng sững sờ, vẻ quý phái và cương nghị trên khuôn mặt bà làm lu mờ hoàn toàn sự giả tạo của Lan.
"Anh nói đúng đấy Thành ạ, già rồi thì không nên ăn nhiều, đặc biệt là không bao giờ nên ăn 'mồ hôi nước mắt' và sự phản bội của chính cha mẹ mình," giọng bà Hòa vang lên dõng dạc, rành rọt giữa sự im lặng ngột ngạt của khách mời. "Bao nhiêu năm qua tôi im lặng để anh tự đắc, nhưng anh quên mất một điều, khi bán đất ở quê để mua căn nhà này, tôi đã yêu cầu ghi tên mình vào mục đồng sở hữu trong hợp đồng mua bán gốc – một chi tiết mà vì anh quá vội vã chiếm đoạt nên đã ký mà không thèm đọc kỹ."
Minh tiếp lời, đưa ra những giấy tờ có dấu đỏ chói mắt: "Căn hộ này hiện đang có tranh chấp quyền sở hữu, và với những bằng chứng về việc ngược đãi người già mà chúng tôi đang nắm giữ, tôi đã nộp đơn yêu cầu tòa án phong tỏa tài sản và xem xét lại quyền sở hữu hoàn toàn cho bà Hòa. Vợ chồng anh có 24 giờ để dời khỏi đây trước khi lệnh cưỡng chế có hiệu lực."
Thành và Lan cứng đờ người, ly rượu trên tay Thành rơi xuống sàn vỡ tan tành, cũng giống như cái vỏ bọc hào nhoáng của hắn đang vỡ vụn trước mặt bạn bè và đồng nghiệp. Những tiếng xì xào bàn tán vang lên, những ánh mắt ngưỡng mộ ban nãy giờ đây chuyển thành sự khinh bỉ tột cùng dành cho cặp vợ chồng bất hiếu. Bà Hòa nhìn con trai lần cuối, ánh mắt không còn oán hận mà chỉ còn sự thanh thản đến lạ kỳ.
"Căn nhà này, tôi sẽ rao bán ngay ngày mai để lấy tiền vào một trung tâm dưỡng lão cao cấp, nơi người ta dạy cách tôn trọng sự sống trước khi dạy cách ăn uống sang trọng. Còn vợ chồng anh, hãy tự đi mà tìm một nơi nào đó 'ít mùi tử khí' và phù hợp với nhân cách của mình mà sống," bà Hòa dứt khoát quay lưng. Vợ chồng Thành đứng đó, giữa đống đổ nát của sự tự mãn, nhục nhã và trắng tay, trong khi bà Hòa thong dong xách vali bước ra cửa, không một lần ngoảnh lại phía sau.
Kết thúc câu chuyện, bà Hòa tìm thấy sự an yên đích thực trong một cộng đồng những người già cùng chí hướng, nơi bà được tôn trọng và yêu thương. Bà nhận ra một chân lý muộn màng nhưng quý giá: Hạnh phúc không phải là dựa dẫm vào con cái, mà là giữ vững tự trọng và giá trị bản thân cho đến hơi thở cuối cùng, bởi lẽ chỉ có bản thân mình mới là chỗ dựa vững chắc nhất trong cuộc đời dâu bể này.
LƯU Ý: Tất cả nội dung câu chuyện trên chỉ mang tính chất giải trí, hư cấu. Không khuyến khích và cổ xúy bất cứ hành vi nào. Mọi sự trùng hợp chỉ là ngẫu nhiên và không mang tính chất xúc phạm cá nhân, hay tập thể nào.