Ánh đèn chùm trong phòng khách nhà họ Trịnh tỏa ra thứ ánh sáng vàng vọt, giả tạo như chính nụ cười của những người đang ngồi quanh bàn tiệc. Bà Phương khẽ nhấp một ngụm trà, đôi mắt sắc lẹm như dao cạo quét qua gương mặt nhợt nhạt của Lam, cô con dâu đã tận tụy suốt chín năm ròng rã. Tiếng gốm sứ va vào nhau lạch cạch nghe chói tai trong không gian im lặng đến ngột ngạt, báo hiệu cho một cơn bão ngầm sắp sửa quét qua ngôi nhà vốn dĩ chưa bao giờ yên ấm này.
"Cái thứ trà này, dù có pha bằng nước suối tinh khiết nhất thì vào tay người không biết thưởng thức, nó cũng chỉ là nước lã đổ thêm lá khô mà thôi." Bà Phương lên tiếng, giọng nói thanh mảnh nhưng chứa đựng sức nặng của sự khinh miệt. Ánh mắt bà không rời khỏi Lam, người đang ngồi đối diện với đôi bàn tay đan chặt vào nhau dưới gầm bàn. Lam hiểu rõ, bà không nói về trà, bà đang nói về sự hiện diện của cô trong gia đình danh giá này, một sự tồn tại mà bà luôn coi là vết nhơ trên tấm lụa sang trọng.
Lam ngước mắt lên, cố giữ cho giọng mình không run rẩy, dù trái tim cô đang đập loạn nhịp vì sự áp bức vô hình đã kéo dài gần một thập kỷ. "Thưa mẹ, trà có ngon hay không đôi khi không nằm ở người pha, mà ở tâm thế của người uống. Nếu trong lòng đã sẵn vị đắng, thì mật ong rừng cũng chẳng thể làm nó ngọt lên được." Câu trả lời của cô khiến không khí đông cứng lại, một sự phản kháng yếu ớt nhưng đầy gai góc khiến bà Phương khẽ nhướng mày kinh ngạc vì sự "hỗn xược" bất ngờ này.
Đứng bên cửa sổ, Thành – chồng của Lam – vẫn giữ thái độ dửng dưng như một người lạ trong chính căn nhà của mình. Anh ta xoay xoay chiếc nhẫn cưới trên tay, ánh mắt nhìn ra ngoài sân vườn nơi những người thợ đang trang trí rạp cưới cho cô em gái út Tú Anh. Sự im lặng của Thành là nhát dao sắc nhất cứa vào lòng Lam, chín năm qua anh vẫn luôn là kẻ đứng ngoài cuộc, mặc kệ vợ mình bị mẹ và em gái xâu xé bằng những lời mỉa mai cay nghiệt.
"Ồ, xem kìa, chín năm làm dâu nhà này rốt cuộc chị cũng học được cách cãi lại mẹ rồi sao?" Tú Anh bước vào, trên người là bộ váy hiệu đắt tiền, đôi môi đỏ mọng nhếch lên khinh bỉ. Cô ta vừa trở về từ nước ngoài để chuẩn bị cho đám cưới linh đình với một thiếu gia giàu có. Tú Anh nhìn Lam từ đầu đến chân như nhìn một món đồ cũ kỹ lỗi thời, sự kiêu ngạo của kẻ có tiền và được cưng chiều lộ rõ trong từng hơi thở.
Lam khẽ cười nhạt, một nụ cười không chạm đến ánh mắt đang bùng lên những tia lửa ngầm.
"Chị không cãi, chị chỉ đang nói lên sự thật mà có lẽ mọi người đã quên mất từ lâu. Sự thật thường khó nghe, nhưng nó lại là thứ duy nhất không bị thời gian bào mòn, giống như lời hứa hay... một món quà nào đó chẳng hạn." Lam cố ý nhấn mạnh từ "món quà", và cô thấy đôi đồng tử của bà Phương khẽ co rút lại trong một tích tắc.
"Món quà sao? Ý chị là cái căn nhà mà anh trai tôi đã phải nai lưng ra làm việc để nuôi loại người chỉ biết hưởng thụ như chị?" Tú Anh cười khẩy, ngồi xuống cạnh mẹ mình, tay choàng lên vai bà đầy tình cảm. "Đám cưới của tôi sắp tới, chị nhớ liệu hồn mà giữ mặt mũi cho nhà họ Trịnh. Đừng có mang cái vẻ mặt u sầu như bị ai giật mất tiền ấy vào lễ đường, người ta lại tưởng nhà tôi bạc đãi chị."
Bà Phương tiếp lời, giọng đầy châm chọc: "Bạc đãi sao được? Chín năm qua, cơm ngon áo đẹp, sống trong nhung lụa, loại người gốc gác bình dân như cô nếu không gả vào đây thì chắc giờ này vẫn đang tất bật ngoài chợ ấy chứ. Nhắc đến quà, tôi lại nhớ ngày cưới của hai đứa, Tú Anh lúc đó ở nước ngoài còn gửi về hẳn một cây vàng để tặng chị dâu. Đúng là tấm lòng vàng của một người em chồng hiếm có."
Lam cảm thấy lồng ngực mình thắt lại, một cơn nghẹn đắng trào lên tận cổ họng khi nghe bà Phương nhắc lại chuyện cây vàng. Chín năm trước, trong ngày cưới, bà Phương đã dõng dạc tuyên bố trước toàn thể họ hàng rằng Tú Anh gửi tặng cô một cây vàng làm quà gặp mặt. Nhưng thực tế, Lam chưa bao giờ nhìn thấy bóng dáng cây vàng đó, mọi thứ chỉ dừng lại ở lời nói của bà mẹ chồng và sự im lặng đáng sợ của Thành.
*
"Mẹ nhắc con mới nhớ, cây vàng đó mẹ nói mẹ giữ hộ để chúng con làm vốn liếng làm ăn." Lam chậm rãi nói, mắt nhìn thẳng vào bà Phương không né tránh. "Chín năm rồi, số vốn đó chắc giờ cũng sinh lời nhiều lắm nhỉ? Hay là nó đã 'bay' theo những chuyến du lịch sang chảnh của ai đó rồi?" Sự mỉa mai trong giọng nói của Lam khiến bà Phương đập mạnh chén trà xuống bàn, nước bắn cả ra ngoài khăn trải bàn trắng muốt.
"Cô dám nghi ngờ tôi sao? Tôi là mẹ chồng cô, là chủ cái nhà này!" Bà Phương rít qua kẽ răng, gương mặt phúc hậu giả tạo bắt đầu biến dạng vì giận dữ. "Số tiền đó tôi đã dùng để lo toan cho cái nhà này, cho những bữa tiệc mà cô được ngồi dự. Cô nghĩ cô là ai mà đòi hỏi? Một cây vàng đối với nhà họ Trịnh này chỉ là hạt cát, nhưng đối với loại người tham lam như cô thì đúng là to tát thật."
Thành lúc này mới quay lại, cau mày nhìn vợ: "Lam, em thôi đi được không? Có một cây vàng mà em nhắc từ năm này qua năm khác, không thấy xấu hổ à? Tú Anh nó sắp cưới, em đừng có gây chuyện làm mất không khí vui vẻ." Sự nhu nhược của Thành như đổ thêm dầu vào lửa, khiến Lam nhận ra rằng chín năm chịu đựng của mình rốt cuộc cũng chỉ đổi lấy sự khinh rẻ từ chính người chồng đầu ấp tay gối.
Tú Anh cười thành tiếng, giọng cười lanh lảnh đầy mỉa mai: "Đúng đấy chị dâu ạ, nếu chị túng thiếu quá thì cứ bảo em, em cho thêm vài chỉ mà tiêu xài. Đừng có lôi chuyện cũ ra để bôi nhọ mẹ, trông chị thảm hại lắm. Để xem, đám cưới tôi, chị định tặng gì nào? Hay lại định đi tay không rồi kể lể công lao dọn dẹp nhà cửa?" Cô ta cố tình dằn mạnh từng chữ, nhắm thẳng vào lòng tự trọng của Lam.
Lam không nói gì thêm, cô đứng dậy, chỉnh lại tà áo dài phẳng phiu rồi nhìn lướt qua ba gương mặt đang đắc thắng kia. Trong đầu cô, một kế hoạch đã được định hình rõ rệt, một sự đáp trả mà cô đã chuẩn bị từ rất lâu cho ngày trọng đại của Tú Anh. "Mọi người yên tâm, đám cưới của Tú Anh, tôi nhất định sẽ có một món quà 'tương xứng' với những gì tôi đã nhận được suốt chín năm qua. Một món quà mà cả gia đình sẽ không bao giờ quên."
*
Suốt những ngày sau đó, Lam vẫn lẳng lặng làm tròn bổn phận của một nàng dâu ngoan ngoãn, mặc cho những lời xỉa xói của mẹ chồng và em dâu ngày càng trở nên quá quắt. Cô chuẩn bị mọi thứ cho đám cưới của Tú Anh một cách tỉ mỉ, từ việc chọn thực đơn đến việc sắp xếp chỗ ngồi cho khách mời. Bà Phương thấy vậy thì càng đắc ý, tưởng rằng Lam đã sợ hãi và đang cố gắng lấy lòng mình để giữ lấy vị trí trong nhà.
Ngày trọng đại cuối cùng cũng đến, nhà hàng tiệc cưới sang trọng nhất thành phố được bao trọn để tổ chức hôn lễ cho Tú Anh. Khách khứa ra vào tấp nập, toàn là những nhân vật có máu mặt trong giới kinh doanh và cả những người có địa vị. Bà Phương diện bộ áo dài thêu rồng phượng lộng lẫy, đeo trên người đủ loại trang sức quý giá, đi lại giữa các bàn tiệc với vẻ mặt tự hào không giấu giếm.
Thành mặc bộ vest lịch lãm, tay cầm ly rượu vang đi theo sau mẹ để chào hỏi khách khứa, hoàn toàn bỏ mặc Lam đang tất bật kiểm tra lại những khâu cuối cùng ở hậu trường. Lam hôm nay đẹp một cách lạ lùng, cô diện một bộ váy màu xanh ngọc bích nhã nhặn nhưng sang trọng, mái tóc búi cao lộ ra chiếc cổ thanh tú và thần thái điềm tĩnh đến đáng sợ. Cô nhìn mình trong gương, khẽ mỉm cười, một nụ cười của kẻ đã nắm chắc phần thắng trong tay.
Khi buổi lễ bắt đầu, trên sân khấu lộng lẫy, Tú Anh và chú rể đứng rạng ngời dưới ánh đèn màu. MC bắt đầu giới thiệu chương trình trao quà của người thân, một thủ tục không thể thiếu để thể hiện sự giàu sang của hai bên gia đình. Bà Phương được mời lên sân khấu đầu tiên, bà rút ra một hộp trang sức lớn, bên trong là bộ kiềng vàng lấp lánh để tặng con gái rượu, khiến cả khán phòng trầm trồ thán phục.
"Con gái là báu vật của mẹ, mẹ mong con sang nhà chồng luôn được yêu thương như ở nhà mình." Bà Phương nói vào micro, giọng nghẹn ngào giả tạo. Ngay lúc bà định bước xuống, Lam bất ngờ bước lên sân khấu, cô cầm lấy chiếc micro từ tay người dẫn chương trình trước sự ngỡ ngàng của tất cả mọi người. Thành dưới khán đài biến sắc, định xông lên ngăn cản nhưng đã quá muộn vì sự chú ý của toàn bộ khách mời đang đổ dồn về phía Lam.
"Thưa quý vị quan khách, thưa mẹ chồng kính mến và em Tú Anh yêu quý." Lam bắt đầu, giọng cô vang vọng khắp hội trường, rõ ràng và đanh thép. "Hôm nay là ngày vui nhất của em gái, với tư cách là chị dâu cả trong nhà, tôi không thể không có một món quà đặc biệt. Nhưng trước hết, tôi muốn nhắc lại một kỷ niệm đẹp từ chín năm trước, vào ngày cưới của vợ chồng tôi."
Bà Phương tái mặt, đôi tay bắt đầu run rẩy, bà định giật lấy micro nhưng Lam đã khéo léo né sang một bên. "Chín năm trước, khi Tú Anh còn ở nước ngoài, em đã nhờ mẹ trao tặng tôi một cây vàng làm quà cưới. Đó là một cử chỉ vô cùng cao đẹp mà tôi luôn trân trọng suốt gần một thập kỷ qua, dù rằng vì một lý do 'kỹ thuật' nào đó mà tôi vẫn chưa được chạm tay vào món quà ấy."
Tiếng xì xào bắt đầu nổi lên dưới khán đài, những ánh mắt tò mò và bắt đầu có cả những sự mỉa mai đổ dồn về phía bà Phương và chú rể. Lam tiếp tục, nụ cười trên môi cô càng lúc càng đậm hơn. "Vì vậy, để đáp lại tấm lòng của em và cũng để thực hiện đúng ý nguyện của mẹ chồng tôi về việc 'giữ hộ' quà, hôm nay, tôi xin trân trọng giới thiệu mẹ chồng tôi sẽ thay mặt vợ chồng tôi trao lại chính một cây vàng đó cho em gái trong ngày cưới hôm nay."
Lam lấy từ trong túi ra một miếng vàng ròng, lấp lánh dưới ánh đèn, rồi đưa nó vào tay bà Phương đang đứng chôn chân như tượng đá. "Mẹ ơi, mẹ giữ cây vàng của con chín năm nay chắc cũng để dành cho dịp này phải không? Bây giờ con xin kính cẩn nhờ mẹ trao lại cho Tú Anh trước mặt toàn thể quan khách, coi như đây là món quà của anh chị cả tặng em. Của chồng công vợ, chín năm giữ gìn, giờ trả lại cho đúng chủ nhân của nó, thật là trọn tình vẹn nghĩa!"
Gương mặt Tú Anh từ đỏ bừng vì thẹn thùng chuyển sang trắng bệch vì nhục nhã, cô ta nhìn miếng vàng trong tay mẹ mình như nhìn một quả bom hẹn giờ. Khách khứa bắt đầu cười khúc khích, những lời bàn tán về việc mẹ chồng quỵt vàng của con dâu suốt chín năm trời bắt đầu lan rộng như vết dầu loang. Sự sang trọng, danh giá mà bà Phương cố công gầy dựng bấy lâu nay sụp đổ chỉ trong vài phút ngắn ngủi bởi sự đáp trả cao tay của Lam.
Bà Phương lắp bắp không thành lời, miếng vàng trong tay nặng trĩu như đá tảng. Bà nhìn xuống Thành, nhưng anh ta cũng chỉ biết cúi đầu vì quá xấu hổ. Lam nhìn thẳng vào mắt bà Phương, nói nhỏ chỉ đủ cho hai người nghe: "Đây là cái giá của chín năm áp bức và sự tham lam của mẹ. Từ nay về sau, đừng bao giờ mang cái mác danh giá ra để chà đạp người khác nữa."
Sau màn "trao quà" chấn động đó, buổi tiệc vẫn tiếp tục nhưng không khí đã hoàn toàn thay đổi. Những cái nhìn khinh miệt giờ đây chuyển hướng từ Lam sang bà Phương và Tú Anh. Lam bình thản bước xuống sân khấu, cô không về bàn tiệc mà đi thẳng ra phía cửa hội trường. Thành đuổi theo, nắm lấy tay cô, giọng đầy trách móc nhưng cũng xen lẫn sự sợ hãi: "Em đã làm cái gì vậy? Em làm cả gia đình này mất mặt, em có biết không?"
Lam hất tay Thành ra, ánh mắt cô lạnh lẽo như băng giá. "Mất mặt sao? Anh cảm thấy mất mặt vì sự thật bị phơi bày, hay mất mặt vì anh đã hèn nhát đứng nhìn mẹ mình lừa dối vợ suốt chín năm? Tôi không làm gì sai cả, tôi chỉ trả lại những gì không thuộc về mình. Chín năm qua tôi đã sống vì cái nhà này quá đủ rồi, từ giờ phút này, tôi sẽ sống cho chính mình."
Tú Anh từ trong chạy ra, bộ váy cưới lộng lẫy giờ trông thật lố bịch, cô ta gào lên: "Chị định đi đâu? Chị làm loạn đám cưới của tôi xong rồi định bỏ chạy à? Chị là đồ rắn độc!" Lam dừng lại, quay đầu nhìn cô em chồng một lần cuối. "Rắn độc thường chỉ cắn trả khi bị dồn vào đường cùng thôi Tú Anh ạ. Chúc mừng đám cưới của em, hy mục là mẹ chồng mới của em sẽ không 'giữ hộ' quà cưới của em lâu như mẹ chúng ta đã làm."
Lam bước ra khỏi nhà hàng, làn gió đêm mát rượi thổi qua khiến cô cảm thấy nhẹ nhõm vô cùng. Cô đã ký sẵn đơn ly hôn và để trong ngăn kéo bàn làm việc của Thành từ sáng sớm. Chín năm thanh xuân đổi lấy một bài học đắt giá về lòng người, nhưng cô không hối tiếc. Cô biết mình sẽ phải bắt đầu lại từ đầu, với đôi bàn tay trắng, nhưng tâm hồn cô giờ đây đã hoàn toàn tự do.
Những ngày sau đó, gia đình họ Trịnh chìm trong những lời đàm tiếu không dứt. Đám cưới của Tú Anh trở thành trò cười cho giới thượng lưu, còn bà Phương thì không dám ló mặt ra khỏi nhà vì xấu hổ. Thành nhiều lần tìm gặp Lam để cầu xin cô quay lại, anh ta nhận ra rằng thiếu đi sự tần tảo và hy sinh của cô, cuộc sống của anh và cái nhà này chỉ còn là một đống đổ nát của sự hào nhoáng giả tạo.
Nhưng Lam không bao giờ quay đầu lại. Cô mở một cửa hàng hoa nhỏ, nơi cô tìm thấy sự bình yên trong từng cánh hoa, từng mùi hương dịu nhẹ. Cô không còn phải nghe những lời mỉa mai, không còn phải gồng mình để làm hài lòng những kẻ không biết trân trọng giá trị của sự chân thành. Mỗi buổi sáng thức dậy, cô nhìn mình trong gương, không còn là nàng dâu u sầu của chín năm trước, mà là một người phụ nữ mạnh mẽ, làm chủ cuộc đời mình.
Thời gian trôi qua, Lam gặp được những người bạn thực sự, những người yêu thương cô vì chính con người cô chứ không phải vì danh gia vọng tộc nào cả. Cô nhận ra rằng, kết thúc có hậu không nhất thiết phải là sự hòa giải với những kẻ đã làm tổn thương mình, mà là khi mình tìm thấy sức mạnh để bước ra khỏi bóng tối và mỉm cười với tương lai phía trước. Một cây vàng năm xưa giờ chỉ là một mảnh ký ức nực cười, một cái giá quá rẻ để đổi lấy sự tự do vô giá mà cô đang có.
Kết thúc câu chuyện, người ta vẫn nhắc về "vụ trao vàng" như một bài học về lòng tham và sự quả báo. Còn Lam, cô vẫn đứng đó, giữa vườn hoa của mình, rạng rỡ và thanh khiết. Cô đã chứng minh rằng, dù bị vùi dập trong bùn lầy của sự áp bức, đóa sen vẫn có thể vươn mình nở rộ, tỏa hương thơm ngát cho cuộc đời, chỉ cần trái tim đủ kiên cường để không bao giờ bỏ cuộc.
LƯU Ý: Tất cả nội dung câu chuyện trên chỉ mang tính chất giải trí, hư cấu. Không khuyến khích và cổ xúy bất cứ hành vi nào. Mọi sự trùng hợp chỉ là ngẫu nhiên và không mang tính chất xúc phạm cá nhân, hay tập thể nào.