Tiếng còi xe máy ngoài phố huyện thưa dần khi ánh hoàng hôn đỏ quạch bắt đầu chìm sau những rặng tre xa tít tắp. Trong hiệu thuốc nhỏ nằm khiêm tốn ở góc ngã tư, Duy đang lúi húi sắp xếp lại mấy hộp thực phẩm chức năng lên kệ. Tiệm thuốc của anh không lớn, nhưng sạch sẽ và luôn phảng phất mùi quế, mùi bạc hà dịu nhẹ. Duy vốn là người kỹ tính, lại có lòng trắc ẩn, nên bà con quanh đây ai cũng quý cái anh dược sĩ trẻ lúc nào cũng cười hiền lành.
Cánh cửa kính đẩy nhẹ, phát ra tiếng chuông "kính coong" khô khốc. Một người phụ nữ bước vào. Dáng người chị gầy gò, khoác chiếc áo khoác bạc màu, ống quần còn dính vài vệt bùn khô. Chị đứng tần ngần trước quầy, đôi bàn tay gầy guộc đan chặt vào nhau, ánh mắt lộ rõ vẻ bối rối xen lẫn lo âu.
"Chào chị, chị cần tìm thuốc gì ạ?" Duy ngẩng đầu, giọng nói ấm áp thường lệ.
Người phụ nữ khẽ giật mình, chị ngập ngừng rút từ túi áo ra một tờ giấy nhăn nhúm, đặt lên mặt kính. Đó là một đơn thuốc dài với những cái tên chuyên khoa phức tạp. Chị lý nhí:
"Chú xem giúp tôi… đơn này hết bao nhiêu tiền? Nhà tôi có ông cụ bị phổi, tối qua cơn ho kéo dài quá, cụ thở không ra hơi..."
Duy cầm tờ đơn, đôi mày khẽ nhíu lại. Đây là đơn thuốc điều trị viêm phổi nặng kèm hỗ trợ đường hô hấp cho người cao tuổi. Những loại thuốc này đa phần là thuốc ngoại nhập, hiệu quả cao nhưng giá thành chắc chắn không hề rẻ. Anh lẳng lặng đi vào phía trong, nhấc từng lọ thuốc, vỉ thuốc xuống.
Tiếng lạch cạch của những vỏ hộp chạm nhau trong không gian yên tĩnh khiến người phụ nữ càng thêm sốt ruột. Chị liên tục nhìn vào chiếc ví vải cũ kỹ cầm trên tay, ngón tay cái cứ miết đi miết lại lớp khóa kéo đã rỉ sét.
"Của chị tổng cộng là một triệu hai trăm tám mươi nghìn đồng ạ," Duy nhẹ nhàng nói sau khi đã kiểm đếm xong.
Người phụ nữ sững sờ. Gương mặt chị tái đi trong tích tắc. Chị mở ví, run rút ra một xấp tiền lẻ, có cả những tờ hai nghìn, năm nghìn được vuốt phẳng phiu. Chị đếm đi đếm lại ba lần, rồi ngước nhìn Duy bằng ánh mắt khẩn thiết, giọng lạc đi:
"Chú ơi… tôi chỉ có sáu trăm nghìn ở đây thôi. Sáng nay tôi vừa đi vay khắp xóm mới được ngần này. Chú… chú có thể cho tôi lấy trước nửa số thuốc được không? Hoặc chú bớt cho tôi một ít, mai tôi đi làm mướn có tiền tôi sẽ mang qua trả ngay."
Duy nhìn xấp tiền lẻ trên mặt quầy, rồi nhìn vào đôi mắt đỏ hoe của người phụ nữ. Anh hiểu rằng với một người lao động nghèo, số tiền chênh lệch kia có khi là cả một tháng ăn, hoặc là những ngày dài thức trắng lo âu. Nếu chỉ lấy nửa đơn thuốc, hiệu quả điều trị sẽ không tới đâu, thậm chí còn làm bệnh của cụ già nặng thêm do lờn thuốc.
Trong đầu Duy bỗng hiện lên hình ảnh người mẹ già của mình ở quê, người cũng từng phải thắt lưng buộc bụng nuôi anh ăn học thành tài. Một ý nghĩ lóe lên nhanh chóng. Duy cúi xuống, giả vờ lật lật cuốn sổ dày cộm đặt dưới gầm quầy, rồi ngẩng lên với nụ cười rạng rỡ:
"Ôi chị ơi, may quá! Tôi suýt thì quên mất. Cái dòng thuốc kháng sinh và thuốc bổ phổi này đang có chương trình khuyến mãi đặc biệt của hãng nhân dịp tri ân khách hàng. Những đơn thuốc cho người cao tuổi như trường hợp của cụ nhà mình sẽ được hỗ trợ giảm giá trực tiếp 50% và tặng kèm một phần quà từ cửa hàng."
Người phụ nữ ngơ ngác: "Khuyến mãi… khuyến mãi nhiều thế hả chú? Tôi đi mấy tiệm ngoài phố, họ bảo thuốc này đắt lắm, không bớt một đồng."
Duy nhanh tay bỏ tất cả thuốc vào túi nilon, không quên kèm theo một hộp sữa cao năng lượng dành cho người ốm. Anh đẩy túi thuốc về phía chị, giọng quả quyết:
"Vâng, chương trình này mới áp dụng từ sáng nay thôi chị ạ. Tổng của chị sau khi giảm chỉ còn đúng năm trăm tám mươi nghìn thôi. Chị còn dư được hai mươi nghìn để đi xe buýt về đấy."
Người phụ nữ mừng rỡ đến mức chân tay run rẩy. Chị không ngừng cúi đầu cảm ơn, ánh mắt lấp lánh niềm hy vọng vừa được thắp lại. Chị trả tiền, cầm túi thuốc như cầm một báu vật, rồi vội vã bước ra cửa để kịp chuyến xe cuối ngày về với người cha đang chờ đợi.
Khi bóng người phụ nữ đã khuất hẳn sau rặng cây ven đường, Duy thở phào một cái. Anh tiến đến máy tính, nhẹ nhàng nhập mã giảm giá "tự chế" vào hệ thống. Thực tế, không có chương trình tri ân nào cả. Duy rút chiếc ví da sờn góc của mình, lấy ra bảy trăm nghìn đồng – số tiền anh định dành dụm để mua bộ quần áo mới gửi về cho mẹ ở quê nhân ngày giỗ cha – rồi bỏ vào ngăn kéo tính tiền. Anh lầm bầm: "Coi như mình mua sự an tâm, mẹ chắc cũng sẽ không trách đâu."
Thế nhưng, sự bình yên ấy không kéo dài lâu. Tối hôm đó, khi Duy đang chuẩn bị đóng cửa tiệm, một chiếc xe hơi sang trọng đỗ xịch trước cửa. Bước vào là ông Thắng, chủ chuỗi hệ thống nhà thuốc mà Duy đang làm quản lý chi nhánh. Ông Thắng có vẻ ngoài đạo mạo nhưng ánh mắt luôn sắc lẹm như dao cạo, đặc biệt là khi nhìn vào những con số doanh thu.
"Duy, cậu giải thích sao về việc sụt giảm biên độ lợi nhuận ở mã hàng kháng sinh ngoại nhập trong báo cáo chiều nay?" Ông Thắng đặt mạnh xấp giấy tờ lên bàn, đôi mắt nheo lại đầy nghi hoặc.
Duy thoáng chút bối rối nhưng nhanh chóng lấy lại bình tĩnh: "Dạ thưa anh, có một vài đơn hàng em áp dụng chiết khấu để giữ chân khách hàng lâu năm. Em sẽ bù vào phần thưởng doanh số của mình cuối tháng."
Ông Thắng cười nhạt, tiến lại gần Duy, giọng trầm xuống đầy đe dọa: "Cậu đừng tưởng tôi không biết cậu đang làm 'từ thiện' bằng tiền của hệ thống. Đây là kinh doanh, không phải chùa bà Đanh. Hơn nữa, cậu nên nhớ lý do tại sao tôi nhận cậu vào đây làm việc dù hồ sơ của cậu có một 'vết đen' từ thời sinh viên."
Duy lặng người. Tim anh thắt lại khi quá khứ bị đào bới. Năm cuối đại học, Duy từng bị hàm oan trong một vụ mất cắp hóa chất tại phòng thí nghiệm. Dù sau đó đã được minh oan, nhưng cái danh "kẻ gian lận" vẫn luôn là bóng ma ám ảnh sự nghiệp của anh. Ông Thắng chính là người đã "cứu" anh, nhưng thực chất là để nắm lấy thóp và bắt anh làm việc như một cỗ máy sinh lời.
"Ngày mai, tôi muốn thấy doanh số tăng lên. Và tuyệt đối không có thêm bất kỳ 'chương trình khuyến mãi tự chế' nào nữa. Nếu không, cái vết đen kia sẽ không chỉ nằm trong hồ sơ cũ đâu, tôi sẽ cho cả vùng này biết dược sĩ Duy là người thế nào," ông Thắng bỏ lại một câu nói lạnh lùng rồi quay lưng bước đi.
Duy đứng chôn chân trong bóng tối của tiệm thuốc. Anh nhìn vào gương, thấy gương mặt mình hốc hác dưới ánh đèn neon. Anh tự hỏi, lòng tốt trong thời đại này phải chăng là một món nợ mà người ta phải trả bằng chính danh dự của mình? Anh trằn trọc suốt đêm, hình ảnh ánh mắt biết ơn của người đàn bà nghèo và gương mặt lạnh lùng của ông Thắng cứ đan xen, hành hạ tâm trí anh.
Sáng hôm sau, một biến cố khác ập đến. Người phụ nữ hôm qua hớt hải quay lại, nhưng lần này không phải để mua thuốc. Chị khóc nức nở, tay cầm túi thuốc trả lại cho Duy: "Chú ơi, chú cứu tôi với... Cụ nhà tôi uống thuốc xong thì lên cơn sốt cao, co giật. Người ta bảo tôi mua phải thuốc dởm, thuốc hết hạn rồi nên mới thế. Chú xem lại giúp tôi, không thì tôi chết mất!"
Tiếng kêu gào của người phụ nữ thu hút sự chú ý của những người đi đường. Đám đông bắt đầu tụ tập, những tiếng xì xào bàn tán nổi lên. "Trông hiền lành thế mà bán thuốc giả à?", "Thảo nào hôm qua thấy giảm giá kinh thế, chắc là hàng cận date rồi". Duy cảm thấy đất trời như sụp đổ dưới chân.
CHƯƠNG 2: VÒNG XOÁY OAN NGHIỆT VÀ SỰ TRẢ GIÁ
Duy vội vàng đưa người phụ nữ vào phía trong để tránh sự chú ý của đám đông đang dần quá khích. Anh cầm lấy hộp thuốc, tay run bần bật. Kiểm tra kỹ số lô và hạn sử dụng, mọi thứ vẫn hoàn hảo. Đây là loại thuốc tốt nhất anh có.
"Chị bình tĩnh, hãy nói cho tôi biết cụ uống thuốc lúc mấy giờ? Trước đó cụ có ăn gì không?" Duy cố gắng trấn an người phụ nữ bằng chuyên môn của mình.
Giữa những tiếng khóc nấc, chị kể rằng vì quá thương cha, chị đã cho ông uống gấp đôi liều lượng với hy vọng ông nhanh khỏi bệnh để còn kịp nhìn mặt đứa cháu ngoại sắp đi làm xa về. Duy thở phào nhưng cũng đầy xót xa. "Chị ơi, thuốc tiên cũng phải đúng liều. Chị cho cụ uống quá liều nên cơ thể cụ bị sốc phản vệ nhẹ, lại thêm chứng hạ đường huyết vì cụ nhịn ăn để uống thuốc cho mau ngấm."
Tuy nhiên, lời giải thích của Duy bị cắt ngang bởi sự xuất hiện của một nhóm người lạ mặt. Dẫn đầu là một gã đàn ông xăm trổ, tự xưng là người nhà của bệnh nhân ở xóm bên. Hắn đập bàn rầm rầm: "Mày đừng có mà lấp liếm! Thuốc mày bán giá rẻ bất ngờ là có vấn đề. Nay tao đến đây để đòi lại công bằng cho bà chị này. Mày không đền bù thỏa đáng, tiệm thuốc này đừng hòng mở cửa!"
Duy nhận ra đây không đơn thuần là một vụ khiếu nại. Có ai đó đang đứng sau giật dây để hạ bệ anh và tiệm thuốc này. Đám đông bên ngoài bắt đầu quay phim, chụp ảnh. Trên mạng xã hội, những dòng trạng thái "Cảnh báo tiệm thuốc lừa đảo người nghèo" bắt đầu lan truyền với tốc độ chóng mặt.
Đúng lúc cao trào nhất, ông Thắng xuất hiện. Thay vì bảo vệ nhân viên, ông ta lại đứng trước đám đông, dõng dạc tuyên bố: "Tôi rất lấy làm tiếc về sự cố này. Dược sĩ Duy đã tự ý nhập hàng ngoài hệ thống và tự ý giảm giá để trục lợi cá nhân, vi phạm nghiêm trọng quy định của công ty. Chúng tôi sẽ tạm đình chỉ công tác của cậu ta và phối hợp làm rõ."
Duy nhìn ông chủ của mình với ánh mắt không tin nổi. Hóa ra, ông Thắng đã sớm chuẩn bị một kịch bản để đẩy anh ra làm "con chốt thí" nhằm che đậy những sai phạm trong việc nhập hàng kém chất lượng ở các chi nhánh khác mà ông ta đang bị thanh tra ngầm. Những vỉ thuốc mà người phụ nữ mang lại, bằng một cách thần kỳ nào đó, đã bị tráo đổi thành hàng giả mà Duy không hề hay biết.
"Anh Thắng... sao anh có thể?" Duy nghẹn ngào.
"Câm miệng! Bằng chứng rõ ràng, cậu còn chối sao?" Ông Thắng quát lớn, đưa ra một tờ hóa đơn nhập hàng giả có chữ ký giả mạo của Duy.
Người phụ nữ nghèo đứng giữa vòng vây, nhìn Duy bằng ánh mắt vừa nghi ngờ vừa hối lỗi. Chị không hiểu chuyện gì đang xảy ra, chị chỉ biết cha mình đang nằm viện và người dược sĩ tốt bụng hôm qua giờ đây lại bị gọi là kẻ tội đồ. Duy cảm thấy mình bị dồn vào đường cùng. Danh dự, nghề nghiệp và lòng tin của anh vào lòng tốt dường như bị bóp nát.
Trong khoảnh khắc tăm tối nhất, Duy nhìn thấy chiếc ví vải của người phụ nữ rơi dưới đất. Bên trong là mẩu giấy ghi đơn thuốc anh viết tay hôm qua với những lời dặn dò tỉ mỉ. Anh hít một hơi thật sâu, ánh mắt trở nên kiên định lạ thường. Anh không thể gục ngã, vì nếu anh gục ngã, cái ác sẽ nghiễm nhiên trở thành chân lý.
CHƯƠNG 3: ÁNH SÁNG TỪ SỰ THẬT VÀ BÀI HỌC VỀ LÒNG TIN
Duy lẳng lặng đi tới bàn làm việc, bật hệ thống camera giám sát bí mật mà anh đã tự lắp đặt bằng tiền cá nhân để phòng trộm – một điều mà ngay cả ông Thắng cũng không biết. Anh kết nối điện thoại với màn hình lớn ở sảnh tiệm thuốc.
"Mọi người hãy nhìn xem!" Duy hô lớn.
Trên màn hình, đoạn video hiện rõ cảnh tối hôm qua sau khi người phụ nữ ra về, một nhân viên thân tín của ông Thắng đã lén lút vào tiệm, tráo đổi những hộp thuốc trên kệ bằng những hộp thuốc có bao bì tương tự nhưng nhãn mác hơi khác biệt. Tiếp đó là cảnh sáng nay, chính gã đàn ông xăm trổ kia đã gặp ông Thắng ở con hẻm phía sau để nhận tiền trước khi kéo đến gây rối.
Đám đông im bặt. Ông Thắng mặt cắt không còn giọt máu, lắp bắp không thành lời. Gã xăm trổ thấy động định lẻn đi nhưng đã bị một số người dân bức xúc giữ lại.
Duy tiến lại gần người phụ nữ nghèo, nhặt chiếc ví lên đưa cho chị và nói giọng chân thành: "Chị ơi, lỗi của tôi là đã không bảo vệ được sự an toàn của hiệu thuốc này để kẻ xấu lợi dụng. Nhưng tôi thề với lương tâm một người thầy thuốc, tôi chưa bao giờ bán thuốc giả cho chị. Số thuốc chị cầm về sáng nay đã bị tráo. Bây giờ, tôi sẽ cùng chị vào bệnh viện thăm cụ, mọi chi phí điều trị tôi sẽ chịu trách nhiệm."
Người phụ nữ nắm chặt tay Duy, nước mắt tuôn rơi: "Chú Duy ơi, tôi xin lỗi... Tại tôi nghe người ta nói ra nói vào, lại lo cho cha quá nên mới mất khôn. Chú là người tốt, trời Phật sẽ phù hộ cho chú."
Sự thật được phơi bày, ông Thắng bị người dân tẩy chay và sau đó phải đóng cửa chuỗi cửa hàng vì những gian lận kinh doanh bị phanh phui từ chính vụ việc này. Duy cũng xin nghỉ việc. Dù mất việc, nhưng anh thấy lòng mình nhẹ nhõm hơn bao giờ hết.
Một tháng sau, Duy mở một quầy thuốc nhỏ tại quê nhà, ngay mảnh đất của cha mẹ để lại. Tiệm thuốc mang tên "Nhân Tâm". Khác với tiệm thuốc hào nhoáng phố huyện, ở đây không có máy lạnh, không có tủ kính sang trọng, nhưng lúc nào cũng đông bà con lối xóm.
Vào một buổi chiều thu, người phụ nữ nghèo năm ấy đi bộ một quãng đường dài đến thăm Duy. Chị mang theo một giỏ trứng gà và mấy bắp ngô vừa bẻ. "Cụ nhà tôi khỏe rồi chú ạ. Cụ cứ nhắc chú mãi, bảo phải mang chút quà quê lên biếu ơn chú. Nhờ chú mà gia đình tôi qua được cái hạn ấy."
Duy mỉm cười, đón lấy giỏ trứng. Anh chợt nhận ra, lời nói dối về "chương trình khuyến mãi" năm xưa không hề mất đi, nó đã biến thành một chương trình khuyến mãi thực sự của cuộc đời: Khi bạn trao đi lòng tốt mà không toan tính, bạn sẽ nhận lại sự thanh thản và niềm tin – những thứ mà không có bất kỳ đơn thuốc nào hay số tiền nào có thể mua được.
Câu chuyện về anh dược sĩ trẻ và "lời nói dối ngọt ngào" lan truyền khắp vùng. Người ta học được rằng, trong một thế giới đầy những giá trị đảo điên, sự chân thành và đạo đức nghề nghiệp chính là liều thuốc quý giá nhất để chữa lành mọi vết thương của tâm hồn. Duy vẫn tiếp tục công việc của mình, mỗi ngày lại viết tiếp những "đơn thuốc" không chỉ trị bệnh mà còn sưởi ấm lòng người.
Bài học quý giá: Lòng tốt có thể bị lợi dụng, sự tử tế có thể bị vùi dập, nhưng sự thật và lương tâm sẽ luôn là ngọn hải đăng chỉ đường giúp chúng ta vượt qua giông bão. Sống tử tế không bao giờ là thiệt thòi, bởi cái giá của sự thanh thản là điều vô giá nhất.
‼️‼️‼️Lưu ý cuối cùng dành cho người đọc: Nội dung truyện ngắn trên chỉ mang tính giải trí, hư cấu. Tất cả tình tiết, cốt truyện không chỉ trích, xúc phạm bất cứ cá nhân, tổ chức nào. Đây chỉ là truyện ngắn và không phải là một sự kiện, tin tức báo chí.