Ánh chiều tà hắt qua những kẽ lá trên cây đại thụ trước sân nhà họ Trịnh, tạo thành những vệt sáng loang lổ như những vết sẹo trên nền gạch cổ kính. Trong phòng khách rộng lớn, mùi trầm hương quyện với hương trà mạn tỏa ra một không khí trang nghiêm đến nghẹt thở, nơi mọi thành viên đang tề tựu đông đủ cho một cuộc họp mà ông Trịnh gọi là "phân định tương lai". Lam ngồi ở góc ghế salon, đôi tay đan chặt vào nhau, cảm nhận rõ rệt sự rung động nhè nhẹ của lồng ngực mình trước cái vẻ tĩnh lặng đầy toan tính của những người xung quanh.
Ông Trịnh ngồi chễm chệ trên chiếc ghế gỗ trắc chạm rồng phượng, đôi mắt nheo lại sau làn khói thuốc đặc quánh, trông ông giống như một vị quan tòa đang chuẩn bị tuyên một bản án không có quyền kháng cáo. Phía đối diện, Tú – cô con gái út cưng của ông – đang thong thả dũa móng tay, khuôn mặt trang điểm đậm nét hiện rõ sự đắc thắng. Thành, chồng của Lam, ngồi bên cạnh vợ nhưng người anh cứng đờ như một khối đá, hơi thở nặng nề của anh cho thấy ngọn lửa giận dữ đang âm ỉ cháy chỉ chờ trực trào ra.
"Gia đình là nền tảng, mà cái nền tảng ấy phải được đặt vào tay người biết trân trọng nó nhất," ông Trịnh bắt đầu bằng chất giọng khàn đặc nhưng uy quyền, từng chữ thốt ra như đóng đinh vào không gian. Ông dừng lại một chút để nhấp ngụm trà, rồi đặt chén sứ xuống bàn với một tiếng "cộp" khô khốc, báo hiệu sự kết thúc của những lời dạo đầu sáo rỗng. Ánh mắt ông không nhìn con trai, mà lại dừng lại ở đứa con gái út với một vẻ trìu mến đến thiên vị đến mức nực cười.
"Bố đã suy nghĩ kỹ rồi. Toàn bộ 5 căn nhà, bao gồm cả căn nhà mặt phố này và 4 căn đang cho thuê, bố sẽ sang tên hết cho cái Tú," ông Trịnh tuyên bố, giọng nói phẳng lặng như thể đang thông báo về một bữa cơm chiều. Câu nói vừa dứt, không khí trong phòng dường như đặc quánh lại đến mức không thể hô hấp, Lam cảm thấy tim mình hẫng đi một nhịp, không phải vì tiếc của, mà vì sự tàn nhẫn lộ liễu của một người cha dành cho đứa con trai duy nhất đã cống hiến cả thanh xuân cho cái gia đình này.
Thành run bắn người, đôi bàn tay đặt trên gối siết chặt đến mức các khớp xương trắng bệch ra, anh ngước mắt lên nhìn bố mình với vẻ không tin nổi.
"Bố... bố nói cái gì cơ? Toàn bộ 5 căn nhà đều cho em Tú? Còn con thì sao? Con đã làm việc như một kẻ ở không công cho công ty của bố suốt mười năm qua, con chăm sóc mẹ lúc mẹ lâm chung, con gánh vác mọi việc nặng nhọc nhất... Bố không để lại cho con dù chỉ một xu sao?"
Ông Trịnh hừ lạnh một tiếng, ánh mắt chuyển từ trìu mến sang sắc lẹm khi nhìn con trai: "Công ty là của bố, tài sản là của bố, bố muốn cho ai là quyền của bố. Con là đàn ông, có tay có chân thì tự đi mà kiếm lấy, còn cái Tú nó là thân con gái, chân yếu tay mềm, bố phải lo cho nó một cái nền móng vững chắc để sau này nó không phải khổ." Những lời bao biện ấy nghe sao mà cay nghiệt, giống như một gáo nước lạnh tạt thẳng vào mặt sự tận hiến bao năm qua của Thành.
Cô em chồng – Tú – lúc này mới ngước lên, nở một nụ cười nửa miệng đầy mỉa mai dành cho anh chị mình: "Anh Thành ơi, anh làm gì mà cuống lên thế? Bố thương em thì bố cho, anh là anh lớn mà đi tị nạnh với em gái mình à? Hay là chị Lam đây xúi giục anh phải đòi bằng được phần hơn?" Cô ta cố tình kéo Lam vào cuộc, ánh mắt liếc xéo đầy vẻ khinh khi, coi Lam như một kẻ đào mỏ đang thất vọng vì miếng mồi ngon vừa bị cướp mất ngay trước mắt.
Lam cảm thấy máu trong người mình sôi lên, một sự uất ức kìm nén bấy lâu nay bỗng chốc bùng phát thành một thứ năng lượng mãnh liệt nhưng vô cùng tỉnh táo. Cô nhìn sang chồng, thấy đôi mắt anh đã đỏ hoe vì uất ức, đôi vai rung lên bần bật như thể chỉ một giây nữa thôi anh sẽ hất tung cái bàn trà này để kết thúc tấn trò đời này. Thành định đứng dậy gào thét, nhưng Lam đã nhanh tay đặt một bàn tay lạnh toát lên cổ tay anh, một áp lực nhẹ nhàng nhưng đầy kiên định khiến anh khựng lại.
*
Lam từ tốn nâng tách trà lên, nhấp một ngụm nhỏ để làm dịu đi cái vị đắng chát đang bám lấy cổ họng, rồi cô đặt tách trà xuống đĩa một cách thanh tao, phát ra một âm thanh nhẹ nhàng đến lạ kỳ. Cô ngước mắt nhìn thẳng vào ông Trịnh, không có sự sợ hãi, không có sự cầu khẩn, chỉ có một sự điềm tĩnh tàn nhẫn khiến ông lão dày dạn sương gió cũng phải nheo mắt đề phòng. Nụ cười của Lam lúc này đẹp nhưng lại mang theo cái lạnh của băng giá mùa đông.
"Bố à, bố quyết định như thế thật là sáng suốt và có tầm nhìn xa trông rộng," Lam cất tiếng, giọng nói trong trẻo nhưng chứa đựng sức nặng của sự mỉa mai cực điểm. "Con gái là người thân, con trai là người dưng, lý lẽ này của bố thật khiến con mở mang tầm mắt về gia phong họ Trịnh. Nếu bố đã tin tưởng giao hết giang sơn tài sản cho cô Tú, thì con và anh Thành cũng xin được thành tâm chúc mừng cô út đã trở thành tỷ phú trẻ tuổi của gia đình."
Tú nhướng mày, có chút đắc ý nhưng cũng có chút nghi ngờ trước thái độ của chị dâu: "Chị nói thế là có ý gì? Đừng có mỉa mai ở đây, tài sản đã vào tay em thì chị có nói gì cũng vô ích thôi." Cô ta dựa lưng vào ghế, vẻ mặt vênh váo như một vị nữ hoàng vừa mới đăng quang, hoàn toàn không nhận ra cái bẫy ngôn từ mà Lam đang giăng ra một cách khéo léo.
Lam không thèm nhìn Tú, cô vẫn giữ nguyên ánh mắt xoáy sâu vào ông Trịnh: "Ý con rất đơn giản thôi ạ. Nhà ai lấy thì sau này già rồi để người đó lo. Bố cho cô Tú 5 căn nhà, tức là bố đã giao phó cả phần đời còn lại, từ cơm ăn áo mặc đến lúc ốm đau, nằm viện, thậm chí là hậu sự sau này cho cô ấy rồi. Vợ chồng con nghèo, lại chẳng được bố cho xu nào, nên chắc chắn là không đủ tư cách lẫn tài chính để nhúng tay vào việc phụng dưỡng bố sau này đâu."
Ông Trịnh sững người, chén trà trên tay ông hơi chao đảo khiến nước trà bắn ra ngoài, thấm vào tấm thảm đắt tiền. Ông chưa bao giờ nghĩ đến kịch bản này, trong đầu ông luôn mặc định rằng con gái thì được hưởng lộc, còn con trai và con dâu thì phải có nghĩa vụ "tận trung, tận hiếu" như một lẽ đương nhiên. Lời nói của Lam như một nhát dao rạch toang cái vỏ bọc đạo đức giả mà ông vẫn dùng để áp bức con trai mình suốt bao năm qua.
*
"Cô... cô dám nói thế sao? Tôi là bố nó, nó là con trai tôi, nó có nghĩa vụ phải thờ phụng tổ tiên và lo cho tôi lúc tuổi già!" Ông Trịnh gầm lên, khuôn mặt đỏ gay vì tức giận xen lẫn một nỗi sợ hãi mơ hồ. Nhưng Lam vẫn mỉm cười, một nụ cười đầy sự thấu hiểu: "Bố ơi, nghĩa vụ luôn đi đôi với quyền lợi. Bố đã tước bỏ quyền lợi của anh Thành như một người ngoài, thì anh ấy cũng nên được hưởng sự tự do của một người ngoài. Cô Tú giàu có thế, chắc chắn sẽ thuê được những y tá tốt nhất, mua được những liều thuốc đắt nhất để chăm sóc bố, chứ cần gì đến bàn tay thô kệch của vợ chồng con?"
Thành lúc này như chợt tỉnh cơn mê, anh nhìn vợ mình bằng ánh mắt đầy cảm kích, rồi anh quay sang nhìn bố và em gái với một sự đoạn tuyệt dứt khoát. "Lam nói đúng đấy bố ạ. Bố đã chọn cái Tú, vậy thì từ nay về sau, vui buồn sướng khổ bố cứ tìm đến nó. Con sẽ ra đi với đôi bàn tay trắng đúng như ý bố muốn, nhưng cũng xin bố hãy xóa tên con khỏi cái danh sách nghĩa vụ mà bố tự đặt ra. Con mệt rồi, con không muốn làm một đứa con chỉ để bố sai bảo và làm nhục nữa."
Tú lúc này bắt đầu cảm thấy nóng mặt, cô ta không ngờ cái gia sản 5 căn nhà kia lại đi kèm với một "gánh nặng" mà cô ta chưa bao giờ chuẩn bị tâm lý để gánh vác. "Này, anh nói thế mà nghe được à? Bố là bố chung, sao anh lại đổ hết lên đầu em? Em còn phải đi lấy chồng, còn phải lo cho cuộc sống riêng của em chứ!" Giọng của Tú bắt đầu lạc đi, sự tham lam lúc trước giờ đây bị thay thế bằng sự ích kỷ lồng lộn khi thấy quyền lợi mình bị đe dọa bởi chính cái nghĩa vụ mà cô ta vốn coi khinh.
Lam đứng dậy, thong thả chỉnh lại nếp áo, ánh mắt cô quét qua căn phòng khách lộng lẫy lần cuối với một sự khinh miệt không giấu diếm: "Cô Tú ơi, lấy 5 căn nhà của bố thì cũng nên biết điều một chút. Chẳng lẽ cô định ăn thịt người ta mà không muốn rửa bát sao? Bố tin cô nhất, thương cô nhất, thì cô phải là người báo hiếu nhất chứ. Chúc cô và bố có những năm tháng tuổi già bên nhau thật 'hạnh phúc' trong những căn nhà rộng lớn nhưng lạnh lẽo này."
Cô nắm lấy tay Thành, kéo anh đứng dậy khỏi cái vũng lầy của sự bất công ấy. Thành không còn run rẩy, đôi mắt anh đã khô nhưng thay vào đó là một sự kiên định chưa từng thấy. Anh nhìn ông Trịnh một lần cuối, không còn hận thù, chỉ còn sự trống rỗng: "Chào bố, con đi. Chúc bố giữ gìn sức khỏe để thấy được cô con gái rượu của bố sẽ hiếu thảo với bố đến nhường nào." Hai vợ chồng bước đi, để lại sau lưng tiếng gào thét của ông Trịnh và những lời cãi vã bắt đầu nổ ra giữa ông và đứa con gái cưng về việc "ai sẽ lo tiền thuốc thang tháng tới".
Ra đến cổng, không khí buổi tối se lạnh tràn vào lồng ngực khiến Lam cảm thấy sảng khoái đến lạ kỳ, cô hít một hơi thật sâu như thể vừa thoát khỏi một nhà tù không song sắt. Thành nhìn vợ, khẽ siết chặt bàn tay cô: "Cảm ơn em, nếu không có em chắc lúc nãy anh đã làm điều gì đó dại dột rồi. Nhưng mà Lam à, chúng ta bây giờ thật sự trắng tay, em có sợ không?" Lam mỉm cười, tựa đầu vào vai chồng: "Em chỉ sợ mình phải sống trong sự nhục nhã thôi, còn nghèo thì mình lại bắt đầu từ đầu, chỉ cần anh luôn đứng về phía em."
Những ngày sau đó quả thực rất gian nan, vợ chồng Lam phải chuyển ra một căn phòng trọ nhỏ hẹp ở ngoại ô, Thành bắt đầu xin việc ở một công ty xây dựng khác với vị trí thấp hơn trước. Nhưng lạ thay, trong cái không gian chật chội ấy, họ lại tìm thấy được sự bình yên và hạnh phúc mà suốt mười năm ở nhà họ Trịnh họ chưa bao giờ có được. Không còn những lời mỉa mai, không còn những buổi họp gia đình căng thẳng, chỉ có tiếng cười và những bữa cơm đơn sơ nhưng ấm áp tình người.
Trong khi đó, tại ngôi biệt thự họ Trịnh, cuộc chiến thực sự mới bắt đầu khi ông Trịnh ngã bệnh sau một trận tai biến nhẹ. Tú, người đang nắm giữ 5 căn nhà, bắt đầu lộ rõ bản chất là một kẻ ích kỷ và lười biếng, cô ta không chịu nổi việc phải vào viện chăm sóc bố mỗi ngày. Cô ta thuê người giúp việc nhưng ông Trịnh không bằng lòng, ông bắt đầu gào thét tên Thành trong những cơn mê sảng, hy vọng đứa con trai ngoan ngoãn ngày nào sẽ quay về cứu vớt ông khỏi sự cô độc rực rỡ này.
Tú gọi điện cho Thành, giọng điệu từ đe dọa chuyển sang cầu khẩn: "Anh Thành, anh về mà xem bố đi, bố sắp chết đến nơi rồi mà anh vẫn nhẫn tâm thế sao? Em bận lắm, em còn phải đi xem mắt, còn phải quản lý mấy cái nhà kia, em không có thời gian ở đây với ông già lẩm cẩm này đâu!" Thành nghe xong chỉ cười nhạt, giọng anh bình thản qua điện thoại: "Bố có 5 căn nhà mà, Tú. Bán bớt một căn đi mà thuê đội ngũ y tế chuyên nghiệp nhất thế giới về. Chúc em sớm tìm được tấm chồng xứng đáng với gia sản của mình."
Tháng ngày trôi qua, công việc của Thành dần khởi sắc nhờ năng lực chuyên môn giỏi và sự trung thực, anh được thăng chức và bắt đầu có những dự án riêng. Lam cũng không ngồi yên, cô mở một cửa hàng hoa thủ công nhỏ, nơi cô gửi gắm tất cả sự tinh tế và tình yêu cuộc sống của mình vào từng tác phẩm. Cuộc sống của họ tuy chưa giàu sang bằng trước đây nhưng lại đầy ắp sự tự trọng và niềm hy vọng vào tương lai, nơi mà mỗi đồng tiền kiếm được đều thấm đẫm mồ hôi và sự chân chính.
Ông Trịnh nằm trên giường bệnh, nhìn đứa con gái út đang mải mê lướt điện thoại và chọn mua những túi xách đắt tiền ngay trong phòng bệnh mà lòng đau như cắt. Ông nhận ra rằng mình đã phạm một sai lầm chết người khi dùng tiền bạc để đo lòng người, và ông đã tự tay hất đổ bát cơm của chính mình khi về già. Sự thiên vị mù quáng đã khiến ông mất đi đứa con thực sự yêu thương ông, để rồi giờ đây phải nhận lấy sự ghẻ lạnh từ chính kẻ mà ông đã dồn hết tâm huyết để vun vén.
Một buổi chiều mùa thu, khi ánh nắng vàng hanh hao trải dài trên phố, Thành và Lam vô tình gặp lại Tú trong một trung tâm thương mại. Tú trông tàn tạ hơn trước, dù trên người vẫn khoác toàn đồ hiệu, khuôn mặt cô ta hiện rõ sự mệt mỏi và cáu kỉnh vì những vụ kiện tụng tranh chấp đất đai với những người thuê nhà mà cô ta không đủ năng lực quản lý. Nhìn thấy anh chị mình rạng rỡ, hạnh phúc đi bên nhau, Tú định lảng tránh nhưng Lam đã chủ động mỉm cười chào hỏi.
"Chào cô út, nghe nói 5 căn nhà giờ chỉ còn 3 vì cô mải đầu tư chứng khoán thua lỗ hả? Bố dạo này thế nào, chắc là vẫn khỏe mạnh để hưởng phước từ cô chứ?" Lời hỏi thăm của Lam vẫn sắc sảo như ngày nào, khiến Tú chỉ biết cúi đầu im lặng, không còn vẻ hung hăng đắc thắng như ngày họp gia đình năm ấy. Thành không nói gì, anh chỉ gật đầu nhẹ rồi dắt tay vợ bước đi, trong lòng anh giờ đây không còn chỗ cho sự oán hận, chỉ còn lại sự thanh thản của một người đã chọn đúng con đường.
Câu chuyện kết thúc khi vợ chồng Lam mua được căn hộ nhỏ đầu tiên của riêng mình, một căn nhà không lớn bằng bất kỳ căn nào của nhà họ Trịnh trước đây, nhưng nó là tổ ấm thực sự của họ. Ngày tân gia, bố mẹ đẻ của Lam lên chơi, họ ngồi quanh mâm cơm ấm cúng, chúc mừng cho sự trưởng thành và kiên cường của hai con. Lam nhìn chồng, nhìn những người thân yêu xung quanh mình, cô hiểu rằng hạnh phúc có hậu không phải là sự trả thù, mà là khi ta sống tốt hơn những kẻ đã từng coi thường ta.
Mỗi khi mùa xuân về, Lam lại mỉm cười khi nhớ về buổi chiều định mệnh ấy, cô thầm cảm ơn sự thiên vị của ông Trịnh đã giúp vợ chồng cô thoát ra khỏi cái kén giả tạo để tìm thấy bản ngã của chính mình. Cuộc đời vốn dĩ rất công bằng, những gì thuộc về vật chất có thể mất đi, nhưng giá trị của tâm hồn và lòng tự trọng sẽ mãi mãi là khối tài sản vô giá không ai có thể tước đoạt. Và họ, những người bắt đầu từ con số không, đã xây dựng nên một vương quốc của hạnh phúc từ chính sự chân thành và đôi bàn tay lao động của mình.
Gia đình họ Trịnh sau đó rơi vào cảnh tan đàn xẻ nghé, Tú bán hết tài sản rồi bỏ trốn cùng một kẻ lừa đảo, để lại ông Trịnh già yếu trong viện dưỡng lão với sự hối hận muộn màng. Thành đôi khi vẫn tạt qua thăm bố, không phải để nhận tài sản, mà để thực hiện cái nghĩa tình cuối cùng của một con người, nhưng anh tuyệt nhiên không bao giờ đưa ông về nhà mình sống. Sự khoan dung của anh có giới hạn, và cái giá phải trả cho sự bất công luôn là một sự cô độc vĩnh viễn trong tâm hồn của người gây ra nó.
Kết thúc câu chuyện, Lam nhìn lên bầu trời xanh thẳm, lòng nhẹ tênh như một áng mây bay, cô biết rằng bão tố đã qua đi và ánh nắng rạng rỡ của cuộc đời mới đang đón chờ họ ở phía trước. Một cái kết có hậu không chỉ dành cho họ, mà còn là một bài học đắt giá cho những ai còn đang u mê trong sự thiên vị và tiền bạc, nhắc nhở họ rằng tình thân mới là thứ quý giá nhất, một khi đã đánh mất thì không bao giờ có thể mua lại bằng bất cứ căn nhà mặt phố nào
LƯU Ý: Tất cả nội dung câu chuyện trên chỉ mang tính chất giải trí, hư cấu. Không khuyến khích và cổ xúy bất cứ hành vi nào. Mọi sự trùng hợp chỉ là ngẫu nhiên và không mang tính chất xúc phạm cá nhân, hay tập thể nào.